OneWorld presenteert:

Voordat je verder leest:

Onafhankelijke journalistiek voor een eerlijke en duurzame wereld kost tijd en geld. Als Vriend van OneWorld steun je voor € 6 per maand onze missie, lees je dagelijks bijzondere verhalen, ontvang je ons magazine en meer!

Ja, ik word Vriend Ik lees eerst verder

Van Lama-cabaretier Ruben van der Meer kun je de gekste dingen verwachten. Maar de rol die hij nu op zich neemt, is toch een behoorlijke verrassing: redder van het klimaat. Vandaag is hij mede-eiser in de zaak die Milieudefensie tegen Shell wil aanspannen. Van der Meer: “Ik sta hier niet om de natuur te redden. Ik wil gewoon mezelf redden.”

“Ik sta hier niet om de natuur te redden. Ik wil gewoon mezelf redden”

Vanochtend is een brief van 22 pagina’s bij Shell op de deurmat gevallen. Daarin staan drie eisen van Milieudefensie:

  • Shell moet zijn bedrijfsstrategie en investeringen aanpassen aan het Akkoord van Parijs, waarin is overeengekomen dat de opwarming van de aarde onder de twee graden moet blijven. Daartoe moet minstens 80 procent van de voorraden olie, gas en kolen in de grond blijven zitten, zegt Milieudefensie.
  • Shell moet concreet maken hoe het bedrijf aan het Parijsakkoord gaat voldoen: dat betekent in elk geval nu al beginnen met het afbouwen van de olie en gas-activiteiten, zodat de activiteiten van Shell in 2050 geen uitstoot meer zullen veroorzaken.
  • Shell moet in een overeenkomst met Milieudefensie de route naar 2050 verder concreet maken.
Bron: twitter.com

Wanneer Shell niet binnen acht weken aan die eisen voldoet, begint de milieuorganisatie een zaak tegen het bedrijf. “Shell moet stoppen met het veroorzaken van internationale klimaatschade”, zegt Donald Pols, directeur van Milieudefensie. “Iedereen moet meedoen, ook en juist Shell. De meeste klimaatwinst valt te halen bij 25 grote bedrijven. De kosten worden nu onevenredig zwaar neergelegd bij gewone mensen en het MKB. Dat moet veranderen, bedrijven moeten hun verantwoordelijkheid nemen.”

De advocaat in de zaak wordt Roger Cox, bekend van de Urgenda-rechtszaak. Bij die klimaatrechtszaak was niet een bedrijf maar de Nederlandse overheid gedaagd – en de overheid verloor. De rechter droeg de staat op om minder broeikasgassen te laten uitstoten: 25 procent minder ten opzichte van 1990. Die overwinning is wereldwijd nog steeds een inspiratiebron voor andere rechtszaken. Overigens is de staat in beroep gegaan tegen de uitspraak; op 28 mei dit jaar dient dat beroep.

Follow This

Is het wel nodig om via de rechter te eisen dat Shell zich aan het Parijsakkoord zal houden? Shell heeft toch al beloofd om het Parijsakkoord serieus te nemen en de CO2-uitstoot van zijn producten in 2050 te halveren? Roger Cox: “Shell investeert nog steeds in olie- en gasvelden en de bijbehorende infrastructuur. Dat soort investeringen worden pas na zo’n 30 jaar terugverdiend. Daarmee ligt Shell op ramkoers met het klimaat. In media hoor je vaak dat Shell de Parijs-doelstellingen omarmt, maar dat is in de praktijk niet zo.Vorig jaar heeft de directie van Shell geadviseerd om tegen de resolutie van Follow This te stemmen. Dat is een heel belangrijk bewijsstuk.” 1

Mark van Baal van Follow This is blij verrast. “Dit legt extra druk op Shell om kleur te bekennen. Wij juichen niet toe dat Shell een rechtszaak aan de broek krijgt, maar ze kunnen die nog voorkomen.” Follow This heeft inmiddels een nieuwe resolutie ingediend om de doelen van Shell in lijn te brengen met het Parijs Akkoord. Daarbij mikken ze, net als Milieudefensie, op een emissievrij Shell in 2050. “Dat hoeft niet precies, maar in ieder geval moeten we Parijs halen.” Op 19 april brengt de directie van Shell een stemadvies uit over die resolutie. “Dan zullen we weten hoe of Shell en zijn aandeelhouders echt werk willen maken van het halen van Parijs. De halvering van uitstoot in 2050 is vooruitstrevend, maar niet voldoende voor Parijs.”

Bredere beweging

Principles bedrijven klimaatverandering

Hij is 22 en vertelt bedrijven wat ze moeten doen

Daniël Witte schreef met rechters en onderzoekers de Climate Principles for Enterprises.

Jonathan Verschuuren, hoogleraar milieurecht in Tilburg, vindt de zaak een goede ontwikkeling “die past in een bredere beweging in de wereld.” Daarmee doelt hij onder andere op de stad New York, die in januari Shell en vier andere oliebedrijven aanklaagde. New York moet miljoenen dollars uitgeven aan maatregelen om de stad bestendig te maken tegen klimaatverandering (kustbescherming, riolering). En vervuilende bedrijven moeten daaraan meebetalen, vindt de burgemeester.

Klimaatrechtszaken tegen bedrijven werden tot voor kort vooral in de VS gevoerd. Maar ook buiten de VS suddert het al een tijd. Oud-rechter Jaap Spier, die een lijst juridische principes opstelde waar bedrijven zich aan moeten houden als ze hun verantwoordelijkheid voor het klimaat willen nemen, zei in januari al in Trouw (daarbij doelde hij niet op de Milieudefensie-zaak): “Er zitten al heel veel rechtszaken in de pijplijn. Vraag me geen details want die geef ik niet. Ik maak het op uit gesprekken met collega’s, ngo’s, en je hoort wel eens wat in de wandelgangen. Helaas zullen veel van die zaken over schadevergoeding gaan, dat vind ik ongelukkig. Laten we ons in ’s hemelsnaam focussen op uitstootbeperking.” Milieudefensie richt zich inderdaad niet op een schadevergoeding, maar wil het beleid van Shell bijsturen.

  1. Follow This is een groep activistische aandeelhouders van Shell, die aandelen hebben gekocht om Shell te verduurzamen. Vorig jaar probeerden ze via de aandeelhoudersvergadering te bereiken dat Shell doelstellingen zou formuleren om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen. ↩︎

Voor het maken van verhalen hebben we jouw steun nodig.

Ja, ik word vriend (€6 per maand)
DSC0031_kleiner_lichter

Leonie Hosselet

Freelance journalist en eindredacteur

Leonie Hosselet is freelance journalist en eindredacteur voor onder andere OneWorld, Trouw en de Volkskrant. Ze schrijft voornamelijk over …
Profielpagina

Advertentie

wca2019_600x500_v4 (002)