Verder lezen?

Rechtvaardige journalistiek verdient een rechtvaardige prijs.
Maak jij OneWorld mogelijk?

ja, ik word nu lid vanaf 6,- per maand

Dieptepunt na dieptepunt volgt elkaar op in het asieldrama in Ter Apel, waar asielzoekers in Nederland zich moeten melden voor hun asielaanvraag. Honderden mensen slapen er elke nacht buiten, sanitaire voorzieningen ontbreken of schieten ernstig tekort. Afgelopen donderdag bleek zelfs dat Artsen Zonder Grenzen (voor het eerst in haar geschiedenis) in actie komt in Nederland.

Je zou er moedeloos van kunnen worden, en dan? Nog maar eens een tweet sturen over #TerApel? Dat lucht even op, maar kan ook heel zinloos voelen. Daarom: 4 tips om je verontwaardiging om te zetten in actie.

1 Sluit je aan bij een demo (of organiseer er zelf een)

Online kan je boosheid geen kant op, dat is frustrerend. Het kan fijn zijn om met gelijkgestemden samen te komen en uiting te geven aan je verontwaardiging. De afgelopen tijd werden al verschillende demonstraties georganiseerd, zoals door Platform Stop Racisme (PSR) op 23 augustus in Den Haag en op vrijdagavond 26 augustus om 19.00 uur op de Dam in Amsterdam1.

PSR heeft twee eisen, zo valt te lezen in de aankondiging van de demo op 26 augustus: enerzijds wil het een ‘menswaardige opvang voor iedereen’, dat wil zeggen een dak boven het hoofd en toegang tot basisbehoeften zoals voedsel, medische zorg en onderwijs. Anderzijds wil het dat de ‘racistische bejegening van vluchtelingen’ ophoudt. PSR ziet dat vluchtelingen uit bijvoorbeeld Oekraïne heel anders worden behandeld dan uit bijvoorbeeld Syrië of Jemen.

Voor het organiseren van een kleine demo heb je niet veel nodig

Op dinsdag 13 september wil het Afrikaans Vluchtelingencollectief een ‘nationale demonstratie’ organiseren onder de leus ‘All Refugees Deserve Protection’. De demo moet plaatsvinden in meerdere Nederlandse steden tegelijk. Zo is er in elk geval een betoging in Amsterdam, Groningen, Rotterdam en Zaandam. Op de evenementpagina van de demonstratie kun je zien of er plaatsen bij komen. Is er geen bij jou in de buurt, overweeg dan zelf een demonstratie te organiseren.

Protestival at Schiphol Airport in the Netherlands

Waarom de ene demonstrant wordt opgepakt en de ander een protestrondje mag rijden

Welke rechten en plichten heb je als demonstrant?

Zelf een demonstratie organiseren klinkt spannend, maar voor een kleine demo heb je niet veel nodig. Bovendien sta je in je recht: het organiseren van een betoging is een grondrecht. En demonstranten hebben nog veel andere rechten. Wist je bijvoorbeeld dat je voor een demonstratie geen toestemming hoeft te vragen? Wél moet je je demonstratie van tevoren bij de gemeente aanmelden. Per gemeente verschilt het hoelang van tevoren je dat moet doen. In Amsterdam is dat bijvoorbeeld minstens 24 uur van tevoren, in Eindhoven 72 uur. Maar een demonstratie die niet is aangekondigd mag de politie toch niet zomaar opbreken.

Op de site van de meeste grote gemeentes is te vinden waar een demonstratie aan moet voldoen en hoe je hem aankondigt. Na aanmelding mag de burgemeester jouw demonstratie niet zomaar verbieden, alleen als er duidelijke aanwijzingen zijn dat de demonstratie de openbare orde erg zal verstoren of bijvoorbeeld om gezondheidsredenen. Een klein beetje ordeverstoring, zoals het verkeer korte tijd ophouden, mag wel.

Als je een demonstratie organiseert, kan het geen kwaad na te denken over toegankelijkheid. Zorg bijvoorbeeld voor rolstoeltoegankelijkheid en een tolk Nederlandse Gebarentaal, en roep je bezoekers op een mondkapje te dragen. Weet je niet goed waarop te letten? Neem contact op met belangenorganisaties, zoals de vrijwilligers van de Feminists Against Ableism.

Jeanette Chedda

‘Ik was het liefst onzichtbaar, nu spreek ik feministen aan op validisme’

'Je kunt niet onzichtbaar zijn als je constant wordt aangestaard.'

2 Benader politici (dat gaat verrassend makkelijk)

Wist je dat er verschillende manieren zijn waarop je, soms zelfs rechtstreeks, je zorgen kunt uiten aan een politicus? Je kunt contact zoeken met een Eerste of Tweede Kamerlid, of met een lokale politicus van de gemeente waar je woont. Op de site van ProDemos, een organisatie die burgers uitlegt wat hun democratische rechten zijn en hoe zij invloed kunnen uitoefenen, staat uitgelegd hoe je dat doet. Bezoek bijvoorbeeld een inloopspreekuur van een wethouder, woon een vergadering bij of maak een afspraak met een raadslid. Durf je dat niet, dan kun je ook een brief of mail sturen naar een politicus.

Politiek lijkt soms ver weg, maar het is goed te beseffen dat de drama’s in het Nederlandse asielstelsel het gevolg zijn van politiek op landelijk en lokaal niveau. Het kan dan ook geen kwaad om je nog eens in te lezen in de uiteenlopende politieke standpunten over de opvang van asielzoekers. Stichting Vluchteling zette voor je op een rijtje hoe de partijen in de Tweede Kamer ‘scoren’ op de bescherming van vluchtelingen. Landelijke verkiezingen voor de Tweede Kamer zijn er waarschijnlijk pas weer in 2025, maar de Provinciale Statenverkiezingen zijn al in maart 2023.

3 Doneer geld (of tijd)

Er zijn in Nederland enkele organisaties die opkomen voor (de rechten van) vluchtelingen, waaraan je geld kunt doneren of waar je vrijwilligerswerk kunt doen. Het Rode Kruis staat het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) al enkele maanden bij in het aanmeldcentrum in Ter Apel met noodhulpvoorzieningen. VluchtelingenWerk Nederland heeft een kort geding aangespannen tegen de Nederlandse staat en het COA. De organisatie eist dat de opvang van asielzoekers per 1 oktober dit jaar weer voldoet aan de wettelijke eisen. Op 15 september is de zitting in Den Haag. Aan beide organisaties kun je doneren.

MiGreat deelt eten uit in Ter Apel, 23 aug 2022
Vrijwilligers van MiGreat delen eten uit bij het aanmeldcentrum in Ter Apel, 23 augustus 2022. Beeld door: MiGreat

Behalve organisaties als het Rode Kruis en VluchtelingenWerk zijn er ook burgerinitiatieven ontstaan naar aanleiding van de crisis in Ter Apel de afgelopen maanden. Vrijwilligerscollectief MiGreat is vastbesloten de komende tijd tweemaal per week eten te koken en uit te delen bij het aanmeldcentrum in Ter Apel. Je kunt bij hen aangeven dat je als vrijwilliger de handen uit de mouwen wilt steken, of rechtstreeks geld doneren.

Update 29 augustus:

Op haar Instagram-pagina roept MiGreat Nederland mensen op om niet lukraak naar Ter Apel te rijden met hulpgoederen. Wie niet bekend is met de situatie, kan vaak niet goed inschatten welke spullen nodig zijn. Onnodige spullen blijven slingeren, wat voor vervuiling zorg. In haar post legt de organisatie ook uit welke spullen wel gewenst zijn en waar die afgeleverd kunnen worden.

4 Ook online kun je luid van je laten horen

De straat op gaan is niet voor iedereen mogelijk of even makkelijk. Gelukkig leef je in digitale tijden. Hoewel het een handeling van niets lijkt, kan het ondertekenen van een petitie een wereld van verschil maken. De Grondwet waarborgt het ‘recht van petitie’, wat onder meer betekent dat wie een petitie organiseert, de handtekeningen daaronder mag aanbieden aan iemand van een Tweede Kamercommissie of aan de voorzitter van de Tweede Kamer. Momenteel loopt onder meer een petitie van De Goede Zaak die staatssecretaris Eric van der Burg (VVD, Asiel) oproept tot het openen van een nieuw opvangcentrum.

Waarschijnlijk lees je dit artikel omdat je het zat bent alleen maar online je verontwaardiging te uiten om het drama in het asielstelsel. Het kan dan een opluchting zijn te weten dat je tweets en Instagram-berichtjes niet voor niets zijn. Veel politici zitten tegenwoordig op social media en zien jouw berichten langskomen. En wat te denken van asielzoekers in Ter Apel zelf? Voor hen kan het een hart onder de riem zijn te zien dat anderen zich om hun situatie bekommeren.

ANP-453201745 2

Hoe het kabinet de ‘asielophef’ veroorzaakte

Het aantal asielaanvragen in Nederland is al jaren min of meer stabiel.

CMS FORMAT veiligelanders

Asieladvocaat: ‘Onzin dat ‘veiligelanders’ crisis kunnen verlichten’

Lokale VVD-fracties willen 'kansloze' asielzoekers versneld terugsturen.

  1. Afhankelijk van wanneer je dit leest en waar je woont kun je nog op de fiets springen en daarbij aansluiten. Het belooft droog te blijven. ↩︎
Marte Hoogenboom 01 – april 2021 c Andrej Pohajda

Over de auteur

Eindredacteur

Marte Hoogenboom werkt als eindredacteur voor OneWorld en is hoofdredacteur van literair-cultureel tijdschrift Hard//hoofd. Ze schrijft …
Bezoek auteurspagina

Ik wil dat OneWorld blijft bestaan

AbonneerDoneer

Lees je bewust via onze wekelijkse nieuwsbrief