Honderden vissoorten in tropische rivieren worden bedreigd door waterkrachtcentrales, zeggen wetenschappers in het tijdschrift Science. Volgens hen worden de economische voordelen van de dammen overschat, en de gevolgen voor de biodiversiteit en visserij onderschat.

De dertig betrokken wetenschappers bestudeerden casestudies uit acht landen en kwamen tot de conclusie dat grote dammen desastreus kunnen zijn voor de biodiversiteit en vismigratie. "Dit kan met name verwoestend zijn voor de visserij in tropische gebieden, waar veel hoogwaardige soorten honderden kilometers migreren als reactie op seizoensinvloeden."

Belo Monte-dam
De auteurs noemen de Belo Monte-dam in de rivier Xingu in Brazilië, een aftakking van de Amazone, als voorbeeld van ecologische destructie. Het waterkrachtcomplex, dat bijna af is, is met 11.233 megawatt de derde waterkrachtcentrale in de wereld qua geïnstalleerde capaciteit. "De dam kan echter ook een record vestigen als het gaat om biodiversiteitsverlies als gevolg van de locatie", zegt hoofdauteur Kirk Winemiller van de Texas A&M University in een verklaring.

"Vissoorten zijn niet evenwichtig verspreid in dit soort rivieren. Veel aftakkingen kennen unieke soorten die nergens anders gevonden worden", zegt hij. "De Xingu is een goed voorbeeld. Er leven zo'n veertig soorten die nergens anders op aarde te vinden zijn. Deze soorten, die nu bedreigd worden door de dam, zijn belangrijk voor de plaatselijke vissers, die ze als siervissen verkopen."

Kosten en baten
De rivieren Amazone, Congo en Mekong tellen samen meer dan vierduizend vissoorten. Dat is een derde van alle zoetwatervissen in de wereld. Veel van deze soorten zijn elders in de wereld niet te vinden. In de drie rivieren en hun aftakkingen zijn 450 dammen gepland. Veel van die dammen zullen op ecologisch gevoelige plaatsen komen, zegt Winemiller, zoals op de hoofdroutes of bij watervallen.

Behalve voor het mogelijke verlies van honderden vissoorten, waarschuwen de wetenschappers voor menselijke ontheemding en negatieve economische gevolgen. "Veel te vaak worden in ontwikkelingslanden grote waterkrachtprojecten goedgekeurd voordat goed onderzocht is wat de gevolgen zijn voor het milieu en de economie”, zegt Winemiller.

Peter Bosshard,  interim-directeur bij International Rivers, zegt in een reactie dat overheden en financiers de kosten en baten van waterkrachtcentrales systematisch moeten vergelijken met die van windenergie en zonne-energie. "Op die manier kunnen destructieve projecten vermeden worden." Hij wijst er ook op dat milieueffectrapportages nauwelijks invloed hebben op de bouw van centrales en dat het aanleggen van vispassages vaak niet werkt.

Bewuster geworden door dit artikel?

Onze journalistiek is toegankelijk voor iedereen en dat willen we zo houden. Met een kleine bijdrage help jij ons anderen ook bewust te maken. Alvast bedankt!

Ja, ik doe graag een eenmalige donatie!
Hoeveel wil je doneren?
670

Over de auteur

Bezoek auteurspagina

Ik wil dat OneWorld blijft bestaan

AbonneerDoneer

Lees je bewust via onze wekelijkse nieuwsbrief