Oxfam: extreme ongelijkheid creëert mondiale armoede

29-10-2014 Bron: OneWorld
CC Shreyans Bhansali
Actueel – 

De groeiende, extreme ongelijkheid in de wereld dreigt de grote, recente successen in de strijd tegen armoede teniet te doen. Dit concludeert Oxfam Novib naar aanleiding van het zojuist gepresenteerde rapport Even it Up: Time to End Extreme Inequality van moederorganisatie Oxfam International.

Volgens Oxfam staat de groeiende economische ongelijkheid het bestrijden van extreme armoede in de weg. “We kunnen alleen het leven van miljoenen mensen (die leven in extreme armoede, red.) verbeteren als we iets doen aan de extreme concentratie van welvaart en macht in de handen van de elites”, schrijven de auteurs. Armoede en ongelijkheid zijn volgens het rapport niet onvermijdelijk of toevallig, maar het gevolg van bewust gemaakte politieke keuzen.

Groeiende economische ongelijkheid staat het bestrijden van extreme armoede in de weg

Oxfam pakt breed uit met dit rapport, dat een wereldwijde campagne tegen extreme ongelijkheid inluidt. Zo wordt de inhoud onderschreven door onder andere Kofi Annan, Mandela’s weduwe Graça Machel en de Amerikaanse econoom Joseph Stiglitz. In tegenstelling tot Capital in the Twenty-First Century van Thomas Piketty, die met name ongelijkheid in de Verenigde Staten en Europa bespreekt, bestudeert Oxfam ongelijkheid vanuit mondiaal perspectief.

Door gebruik te maken van nieuw onderzoek en aansprekende voorbeelden, laat het rapport de omvang en gevaren van extreme economische ongelijkheid zien. De auteurs onderscheiden twee drijvende krachten achter de groeiende kloof tussen arm en rijk. Ten eerste is dat de opkomst van ‘marktfundamentalisme’ (ook wel neoliberalisme) dat pleit voor een zo klein mogelijke overheid en een zo vrij mogelijke markt. Een tweede drijvende kracht is ‘het toe-eigenen van de politiek door elites”. Zo kopen rijken politieke invloed en genieten zij betere juridische bescherming.

Het rapport bevat een groot aantal schrijnende constateringen, waaronder:

  • Sinds de financiële crisis verdubbelde het aantal miljardairs in de wereld en stierven ruim 1 miljoen vrouwen tijdens de geboorte van hun kind, door gebrek aan de meest basale gezondheidszorg.
  • De 85 rijkste mensen, die samen evenveel bezitten als de armste helft van de wereldbevolking, zagen in het afgelopen jaar hun rijkdom groeien met 244 miljard dollar - elke minuut een half miljoen dollar.
  • Een minimale heffing van 1,5 procent op het vermogen van miljardairs zou jaarlijks voldoende opbrengen om alle kinderen naar school te laten gaan en basisgezondheidszorg in alle arme landen mogelijk te maken.
  • Zeven op de tien mensen wereldwijd leven in een land waar de kloof tussen arm en rijk groter is dan dertig jaar geleden.
  • Als Bill Gates elke dag een miljoen dollar zou uitgeven, heeft hij 218 jaar nodig om zijn vermogen op te maken. Hij zou echter nooit zonder geld komen te zitten, want alleen al met een mager rendement van 2 procent op zijn vermogen, neemt zijn rijkdom dagelijks toe met 4,2 miljoen dollar per dag.

Oxfam wil – als ware het een aanvullend Millenniumdoel – dat extreme ongelijkheid in 2030 niet meer bestaat. Een concrete aanbeveling van Oxfam is de eerlijke afdracht van belastingen door multinationals en rijke particulieren. Ook ziet het publieke investeringen in gezondheidszorg en onderwijs als effectieve middelen om gelijke kansen te bevorderen. Verder moeten de economische rechten van vrouwen versterkt worden, waaronder gelijke lonen en rechten voor landbezit.

Evert Nieuwenhuis
Lees meer van deze auteur >

Reacties