Aids-wereld zwaar getroffen door ramp met MH-17

18-07-2014 Bron: OneWorld
Veel slachtoffers van de vliegramp in Oekraïne waren op weg naar de Internationale Aids Conferentie in Melbourne. Aids-onderzoek en -lobby hebben met de ramp een enorme klap gekregen.
ACHTERGROND – 

Naar schatting zaten er meer dan 100 aidsactivisten- en onderzoekers in toestel MH17, schrijft The Australian. Onder hen was Pim de Kuijer, blogger voor deze website, lobbyist voor STOP AIDS NOW! en het Aids Fonds. Ook van Joep Lange, prominent aidsdeskundige en hoofd van het departement Global Health aan de Universiteit van Amsterdam is bevestigd dat hij is omgekomen op de vlucht. Glenn Raymond Thomas, World Health Organization-woordvoerder, was ook aanwezig in het toestel. Ton Coenen en Louise van Deth van Stop AIDS Now en Aids Fonds rouwen in een verklaring om hun dood, 'die een enorm gat slaat in de strijds tegen HIV Aids'. 

Via social media wordt door velen eerbetoon en condoleances aangeboden aan rouwende familie en vrienden van de overledenen. “Joep had een absolute toewijding aan HIV-behandeling in Azië en Afrika,” zegt collega en vriend, directeur van het Kirby Instituut David A. Cooper, in een persbericht van de Universiteit van New South Wales. “In samenwerkingen met Joep bracht hij altijd een frisse blik met zich mee. En hij accepteerde nooit dat iets onmogelijk te bereiken was.”

Doodsteek
De politieke implicaties van de crash zijn nog lastig in te schatten. In de analyses en commentaren wordt veelal verwezen naar de Russische president Vladimir Putin als cruciale figuur bij de verdere ontwikkelingen.

Minister Opstelten van Veiligheid en Justitie zegt dat MH17 “hoogstwaarschijnlijk” is neergeschoten. Er wordt aangenomen dat het toestel is neergeschoten door een Russisch Buk raketsysteem. Waarschijnlijk door Oekraïense pro-Russische separatisten, zegt Wall Street Journal Global View Columnist Bret Stephens. Maar volgens het meesterplan van “a criminal in the Kremlin”. 

Het wordt de doodsteek voor de pro-Russische separatisten als blijkt dat zij MH17 hebben neergeschoten, zegt Bert Lanting in de Volkskrant. De afgelopen dagen veroverden zij juist weer terrein op het Oekraïense leger. Het Kremlin steunde deze strijd. Maar met het neerhalen van MH17 lijkt Rusland hen niet de hand boven het hoofd te kunnen blijven houden.

The New York Times stelt dat er één man is die dit ”steeds duurder wordende en brutale conflict” kan stoppen: Vladimir Poetin. Lanting van de Volkskrant beaamt dit. Het Kremlin staat volgens hem daarom voor een lastige keuze: de separatisten laten vallen of ze blijven steunen. Wanneer het laatste scenario realiteit wordt stelt Lanting dat er een terugkeer komt naar de donkere dagen van de Koude Oorlog.

Wall Street Journal-columnist Stephens haalt het neergeschoten Koreaanse vliegtuig 007 aan. In 1983 schoot de toenmalige Sovjet-Unie het vliegtuig met 246 passagiers neer omdat het door verboden luchtruim vloog. Dit gebeurde tijdens de Koude Oorlog en had grote politieke implicaties. Stephens hoopt dat de gevolgen van deze crisis anders zullen zijn: de rest van de wereld moet wakker geschud worden en inzien dat Poetin een 'global outlaw' is.

Terroristische aanval
Nog even de feiten zoals ze nu bekend zijn op een rijtje. In de middag van 17 juli vertrok het Malaysia Airlines toestel MH17 richting Kuala Lumpur. Aan boord waren 283 passagiers en 15 bemanningsleden. 189 Daarvan zijn Nederlanders. Boven Oekraïne viel het contact met het vliegtuig weg en kort daarna werd duidelijk dat het vliegtuig op Oekraïens grondgebied is neergestort.

Het gebied waar de Boeing 777 crashte wordt geteisterd door conflicten tussen regeringstroepen en separatisten. De laatstgenoemden willen zich aansluiten bij Rusland. Volgens de Oekraïense regering hebben de separatisten een ‘terroristische aanval’ gepleegd.  De regering in Kiev stelt dat Moskou veel wapens aan de separatisten levert. De separatisten ontkennen zelf dat ze de wapens hebben om een vliegtuig van zo’n hoogte neer te schieten.

Russische makelij
Volgens de Amerikaanse inlichtingendienst is het vliegtuig vernietigd door een Russische raket uit de SA-serie, stelt The New York Times. “De kans is groot dat de verantwoordelijken dachten dat ze op een militair vliegtuig schoten", aldus de krant. Russische president Vladimir Poetin verwijt de Oekraïense overheid dat ze de mogelijkheid hebben gecreëerd voor dit oproer. Maar hij heeft niet ontkend dat een wapen van Russische makelij het vliegtuig heeft neergehaald.

Het onderzoek naar hoe MH17 is gecrasht is nog in volle gang. De Britse premier David Cameron heeft alle overheden, inclusief Rusland, opgeroepen om mee te werken met het onderzoek. De Russische president Vladimir Poetin houdt Oekraïne verantwoordelijk voor wat er gebeurd is. “Het zou niet gebeurd zijn als er vrede was,” zei hij op vrijdagochtend.

De Oekraïense premier Arseniy Yatsenyuk heeft daarentegen gesteld dat Rusland schuld draagt aan het ondersteunen van de “terroristen” die volgens hem het vliegtuig hebben neergehaald. De VN-Veiligheidsraad is vanaf 4 uur vanmiddag bijeen over de vliegtuigramp.

Afbeelding: Richard Lee.

Laura van der Reijden

Een paar steekwoorden: journalist, reislustig, antropoloog, arabische taal...

Lees meer van deze auteur >

Reacties