'Voedselverspilling?' No comprendo

28-07-2014
Door: Ries Kamphof
Bron: OneWorld
FOOD WASTE – 

Deze zomer vertrekken 7,8 miljoen Nederlanders voor een vakantie naar het buitenland. In de koffer gaat vaak een handig ‘wat en hoe in het…’ boekje mee om taalproblemen te overbruggen. Hoewel deze boekjes het vaak makkelijk uitleggen, kijkt de lokale bevolking toch raar op bij sommige directe vertalingen van woorden. Zoiets zou ook kunnen gebeuren met het Nederlandse woord ‘voedselverspilling’. Voedselverspilling is in het Engels namelijk uitgesplitst in twee woorden: ‘food waste’ en ‘food losses’. Twee verschillende problemen met ook verschillende oplossingen, zo constateert een groep ‘High-level’ onderzoekers naar voedselzekerheid. Onduidelijkheid over het begrip kan in internationale discussies tot spraakverwarring leiden.

Volgens de wereldvoedselorganisatie FAO wordt bijna één derde van het voedsel bedoeld voor menselijke consumptie verspild. Dit komt neer op ongeveer 1,3 miljard ton per jaar. Een oplossing voor deze verspilling is essentieel voor zowel voedselzekerheid als om grote milieu-uitdagingen te lijf te gaan, zo stelt een ‘high level panel’ van experts op voedselzekerheid in hun rapport ‘food losses and waste in the context of sustainable food systems’. Dit ‘High-level panel’ is in 2010 ingesteld door de Verenigde Naties om onderzoek en beleid rond voedselzekerheid bij elkaar te brengen.

Die oplossingen moeten gelden voor twee soorten voedselverspilling, in het Engels ‘food losses’ en ‘food waste’. ‘Food losses’ is alle voedselverspilling vóór menselijke consumptie, bijvoorbeeld voedselverliezen in de oogstfase of bedorven voedsel door langdurig transport. ‘Food waste’ is voedselverspilling door consumenten. In niet elke taal wordt dit onderscheid zo duidelijk gemaakt. Zoals uit de duidelijke infographic van de Wageningen Universiteit blijkt, neemt men in Nederland bijvoorbeeld beide soorten verspilling bij elkaar. Vanwege het verschil in de begrippen stellen de onderzoekers in het ‘high-level panel’ rapport voor om beide definities bij elkaar te nemen en in één meetsysteem te stoppen. Om zo te werken aan algehele oplossingen voor de hele voedselketen.

Voedsel wordt over de wereld op verschillende manieren verspild. In rijkere landen vindt voedselverspilling vooral plaats door consumenten en bij de ‘distributie’ van voedsel, in arme landen zit de voedselverspilling vooral bij oogst en in de productiefase. In rijkere landen wordt  per hoofd van de bevolking méér verspild: 300 kilo per persoon per jaar in Europa en Noord-Amerika tegenover 120-170 kilo per jaar in Sub-Sahara Afrika en Oost-Azië. Een oplossing voor voedselverspilling  in rijkere landen is vaak anders van aard dan oplossing van voedselverspilling in armere landen. Als je als westerse consument oplet op je etensrestjes ben je bijvoorbeeld wél goed bezig voor het milieu, maar het hoeft niet niet direct bij te dragen aan het wereldvoedselprobleem. In ontwikkelingslanden lijkt men meer behoefte te hebben aan praktische kennis in de oogst- en productiefase en regionale afzetmarkten, zo kwam al uit ander recent onderzoek.

Wat in ieder geval wél helpt is het in kaart brengen van de gehele keten van voedselverspilling en een mondiaal meetsysteem van ‘food waste’ én ‘food losses’, aldus de onderzoekers. Het is dan ook geen toeval  dat het land waar het woord ‘voedselverspilling’ de hele keten omvat, ook een internationale conferentie organiseert over algehele oplossingen. Van 8 tot 10 december dit jaar zal Nederland gastheer zijn van de International conference on solutions to reduce food waste and food losses.

Voor nu trekt het ‘high-level panel’ zich terug om de discussie over deze oplossingen voor te bereiden. En zitten we in het buitenland nog met meerdere ‘soorten’ voedselverspilling. Om de Babylonische spraakverwarring over voedselverspilling voorlopig te voorkomen is ‘niet zomaar voedsel weggooien’ ook in het buitenland voorlopig het beste advies. De discussie over de hele voedselketen volgt spoedig.
 

Ries Kamphof

Ries Kamphof doet onderzoek naar mondiale thema’s die van invloed zijn op de...

Lees meer van deze auteur >

Reacties