Journalistiek voor een eerlijke en duurzame wereld

Voordat je verder leest:

Onafhankelijke journalistiek voor een eerlijke en duurzame wereld kost tijd en geld. Als Vriend van OneWorld steun je voor € 6 per maand onze missie, lees je dagelijks bijzondere verhalen, ontvang je ons magazine en meer!

Ja, ik word Vriend Ik lees eerst verder

Het Olga Vocal Ensemble – een internationale a capella groep van vijf mannen – brengt op 8 maart voor het eerst hun project It’s a Woman’s World ten gehore, in het Utrechtse Tivoli-Vredenburg. Olga zingt over feministische thema’s en belicht iconische vrouwelijke artiesten uit de afgelopen duizend jaar. “We willen een voorbeeld zijn voor andere mannen en mannelijke betrokkenheid bij feminisme normaliseren”, zegt Philip Barkhudarov, medeoprichter van Olga. Hij krijgt regelmatig de vraag waarom hij zich in vredesnaam met feminisme bezighoudt. “Ik begrijp wel waarom mensen het bijzonder vinden, want zoveel mannelijke feministen zijn er op dit moment niet. Toch vind ik het normaal dat mannen betrokken willen zijn bij het emancipatieproces. Ze zijn onderdeel van het probleem en moeten daarom kritisch naar zichzelf kijken. Tegelijkertijd hebben mannen zelf ook issues met gender. Ze zijn minder vrij om zich emotioneel te uiten, moeten sterk zijn en alles zelfstandig oplossen.”

Met It’s a Woman’s World wil Olga feminisme toegankelijk maken voor een bredere doelgroep. “Mensen hebben hele andere verwachtingen bij een muzikaal optreden dan bij een feministische demonstratie. Via muziek, ons platform, proberen we daarom mensen te bereiken die niet uit zichzelf met feminisme bezig zijn.”

Een van de nummers die Olga tijdens het concert zal zingen, combineert de popnummers ‘Pretty Hurts’ van Beyoncé en ‘Elastic Heart’ van Sia met citaten van Hildegard von Bingen, de eerste vrouwelijke componist uit de geschiedenis van de klassieke muziek die bij naam bekend is. Met dit nummer wil het ensemble een statement maken over schoonheidsidealen.

Bron: www.youtube.com

Mannenhaat

Dat mannen betrokken zijn bij het feminisme is niet nieuw; actiegroep Dolle Mina bestond bijvoorbeeld uit zowel vrouwen als mannen. Volgens dr. Geertje Mak, bijzonder hoogleraar politieke gendergeschiedenis, waren er in de jaren ’60 en ’70 veel gemengde initiatieven. “Vanuit Man Vrouw Maatschappij werd het feministische tijdschrift LOVER opgericht en initiatieven als Provo, worden nu ook met feminisme geassocieerd”, zegt Mak. “Voor vrouwen werd het echter steeds duidelijker dat mannen privileges hadden en vrouwen niet. Dat veroorzaakte onder vrouwen destijds woede en wantrouwen. Daaruit is een radicalere vorm van feminisme ontstaan waarbij mannen werden gezien als oorzaak van de onderdrukking. Eind jaren ’70, begin jaren ’80 leek feminisme daardoor exclusief een vrouwenzaak. Dat heeft niet lang geduurd, maar de reputatie van feministen als mannenhaters is daar wel uit voortgekomen.”

Mak ziet dat er nu weer ruimte is voor mannen in het feminisme. “Mannen noemen zichzelf feminist en dat wordt vanuit de maatschappij ook weer makkelijker geaccepteerd. Dat vind ik leuk om te zien.”

Dolle-Mina
De feministische actiegroep Dolle Mina bestond uit vrouwen én mannen. Foto: Flickr/Nationaal Archief

#men4equality

De Duitse bedrijfsconsultant Robert Franken is zo’n man. “All men should support feminism. We show how”, staat er met grote letters op zijn online platform Male Feminists Europe (MFE). Het platform deelt artikelen, bijeengebracht uit heel Europa, over feminisme, gendergelijkheid en diversiteit en richt zich daarbij specifiek op mannen. Franken richtte MFE begin 2016 op samen met journalist, schrijver en universitair docent Henrik Marstal. “Veel mannen weten nog steeds niet wat feminisme voor hen kan betekenen of zijn bang om iets fout te doen”, zegt Franken. “Met het platform willen we dat veranderen, door zoveel mogelijk informatie te verspreiden voor mannen die geïnteresseerd zijn in feminisme. We hebben meer mannen nodig die hun eigen masculiniteit onderzoeken en kritisch naar hun rol in de maatschappij kijken.”

Vanuit die gedachte zette Franken via MFE de actie #men4equality op touw, waarmee hij zich verzet tegen evenementen met all male panels. “Wanneer er uitsluitend mannelijke sprekers zijn, is een panel niet representatief, niet divers en daardoor van onvoldoende kwaliteit. Via #men4equality proberen we sprekers te motiveren om uitnodigingen voor evenementen met all male panels af te slaan.” Volgens Franken staat gendergelijkheid nu hoger op de agenda van evenementorganisaties. “De groep mensen die zich bewust is van het probleem wordt steeds groter. Initiatieven zoals #men4equality of het twitteraccount @WieVieleFrauen – dat regelmatig post hoe de man-vrouw verdeling van een panel is  – dragen daar aan bij.”

Bron: twitter.com

Mannelijkheid onder de loep

Jens van Tricht, directeur van Emancipator – een Nederlandse organisatie voor mannen en emancipatie – vindt net als Franken dat mannen hun rol in de maatschappij en de betekenis van mannelijkheid onder de loep moeten nemen. “Mannen leren in onze cultuur dat ze alles wat we met vrouwelijkheid associëren, moeten negeren en onderdrukken als ze een ‘echte man’ willen zijn”, zegt Van Tricht. “Mannen staan hierdoor constant onder druk om te bewijzen dat ze het meest succesvol, sterkst en grappigst zijn. Dat kan soms zo ver gaan dat het leidt tot hinderlijk gedrag of zelfs gewelddadige acties. Van mannen wordt daarnaast verwacht dat ze bereid zijn geweld te gebruiken om zichzelf en anderen te verdedigen. Maatschappelijk gezien worden mannen sneller geaccepteerd als dader dan als slachtoffer.”

Van Tricht ziet mannen en vrouwen de afgelopen tien jaar steeds vaker samenwerken in het emancipatieproces. “Sommige mannen denken dat emancipatie niet over hen gaat. Mannen hebben een privilege en kijken daardoor eerder naar wat ze te verliezen hebben. Toch is er voor mannen ook veel te behalen. Ze kunnen niet altijd de bovenliggende partij zijn. Het grootste deel van de mannen is niet altijd een winnaar. Mannen blijven echter strijden om zichzelf te bewijzen, omdat ze bang zijn anders als doetjes te worden afgedaan. Als ze die angst kunnen opgeven, verdwijnt de druk en zijn ze vrijer om een breder concept van zichzelf en van mannelijkheid te omarmen.”

Verander de norm

Emancipator is de Nederlandse tak van MenEngage, een wereldwijde alliantie van organisaties die met jongens en mannen aan emancipatie werken en het concept mannelijkheid proberen te herzien. MenEngage werkt daarbij samen met vrouwenorganisaties. “Wereldwijd promoten we zorgzame mannelijkheid en gaan we gewelddadige mannelijkheid tegen”, zegt Van Tricht. “Elke organisatie doet dat op zijn eigen manier, maar die basisprincipes kom je op ieder continent tegen.”

Vanuit Emancipator geven vrijwilligers workshops aan jongeren over het tegengaan van seksueel geweld en seksuele intimidatie. Om zorgzame mannelijkheid te promoten was Emancipator medeoprichter van het platform Vader zoekt verlof. Van Tricht: “Wanneer we als samenleving geloven dat ook mannen kunnen zorgen en zorg net zo belangrijk vinden als werk, zijn we een stapje dichterbij gelijkwaardigheid.” Mak is het daarmee eens. “Eerdere feministische golven zijn er nog niet in geslaagd om zorgarbeid eerlijk te verdelen. De norm is nu dat je je te pletter werkt en je carrière centraal stelt. In plaats van dat vrouwen de norm overnemen, moeten we die norm veranderen en mannen daarbij betrekken. Het is belangrijk dat we ons afvragen of we ons volledig op een carrière willen richten of dat we een rijker en gevarieerder leven willen leiden, waarbij genoeg ruimte is voor zorg voor je medemens, kinderen en het huishouden. Waarbij je dus niet van hoge functies hoeft af te zien omdat je nooit thuis kunt zijn.”

Voor het maken van verhalen hebben we jouw steun nodig.

Ja, ik word vriend (€6 per maand)
IMG_3734

Merel de Koning

Merel de Koning is freelance journalist en feminist. Ze schrijft over diversiteit, genderissues, duurzaamheid en feministische mannen.
Profielpagina