Sinds 2007 is de Nederlandse schatkist maar liefst 5 miljard euro misgelopen door het gunnen van belastingvoordelen aan bezitters van schone en elektrische auto’s, blijkt uit het jaarlijkse verantwoordingsonderzoek van de Algemene Rekenkamer.

Dit is veel geld (het budget voor ontwikkelingssamenwerking is dit jaar bijvoorbeeld 3,7 miljard euro), maar is het ook een goede investering? De Rekenkamer vindt van niet: “Het (pakket fiscale maatregelen, red.) heeft minder CO2 besparing opgeleverd dan uit de officiële cijfers blijkt en is per bespaarde ton CO2 relatief duur.”

Tegenover die 5 miljard staat milieuwinst, namelijk minder CO2-uitstoot. Het fiscaal stimuleren van elektrische en schone auto’s blijkt echter duur: circa 1000 euro per ton CO2. “Relatief duur is een understatement”, zegt Arno Visser, collegelid van de Algemene Rekenkamer vandaag in de Volkskrant. “Via reguliere handelssystemen kost een ton CO2 een tientje.”

En zelfs die 1.000 euro is optimistisch. Dit bedrag is gebaseerd op de opgave van autofabrikanten. Uit onderzoek geciteerd door de Rekenkamer, blijkt dat de milieuwinst in de praktijk gemiddeld 35 procent lager ligt dan autofabrikanten zeggen. Voor 1.000 euro is dus waarschijnlijk ook 35 procent minder CO2-winst behaald dan de berekende ton, aldus de Rekenkamer.

De fiscale maatregelen hebben vorig tot een run op elektrische auto’s geleid. Het aantal verkochte exemplaren verviervoudigde van 5.100 naar ongeveer 18.000. De kortingen op een Mitsubishi Outlander PHEV konden oplopen tot 31.000 euro, terwijl deze voor ongeveer 40.000 euro in de catalogus staat. Dankzij de schatkist rijd je dus voor 9.000 euro in een kloeke, hybride SUV.

Schone auto’s stoten minder fijnstof uit, wat tot minder gezondheidskosten en sterfgevallen leidt.

Toch is Maarten van Biezen van Natuur & Milieu voorstander van het fiscaal stimuleren van schone auto’s, zeker nu de regeling is aangepast. Natuur & Milieu promoot de verkoop van elektrische auto’s, onder andere als initiatiefnemer van het project A15 en nuelektrisch.nl, waarmee het als eerste milieuorganisatie ter wereld elektrische auto’s aan consumenten least voor 407 euro per maand. Van Biezen: “De Rekenkamer beoordeelt een regeling die veel te ruim was. Er werden auto’s fiscaal bevoordeeld die niet zuinig genoeg waren. De lat had veel hoger moeten liggen dan was er ook meer CO2 bespaard, zoals wij altijd bepleit hebben. Sinds 1 januari 2014 is de regeling aangepast, en deze zal nu veel efficiënter zijn.”

Volgens Van Biezen zijn er ook andere voordelen aan elektrisch en schoon rijden die de Rekenkamer niet of onvoldoende meeneemt in haar berekeningen. “Schoner en elektrisch rijden is veel goedkoper, en dus sparen consumenten geld uit. Er wordt minder fijnstof uitgestoten, wat tot minder gezondheidskosten en sterfgevallen leidt. Steden voldoen nu makkelijker en goedkoper aan hun luchtkwaliteitseisen.” Bovendien is de fiscale maatregel ook een investering in de toekomst, zegt Van Biezen. “Of we willen of niet, we moeten af van onze fossiele verslaving en overstappen op schonere auto’s. Dat gaat niet vanzelf, daar is beleid voor nodig. En ja, soms lijkt dat duurder dan het op termijn zal zijn.”

Gisteren publiceerde TNO onderzoek waaruit blijkt dat veel hybride en elektrische auto’s al na vier jaar gebruik worden geëxporteerd. De helft van de hybride auto’s is al na zes jaar aan het buitenland verkocht. Hierdoor lekken de CO2-voordelen weg naar het buitenland, op kosten van de Nederlandse schatkist. Deze effecten zijn niet in de berekeningen van de Rekenkamer opgenomen.

Bewuster geworden door dit artikel?

Onze journalistiek is toegankelijk voor iedereen en dat willen we zo houden. Met een kleine bijdrage help jij ons anderen ook bewust te maken. Alvast bedankt!

Ja, ik doe graag een eenmalige donatie!
Hoeveel wil je doneren?
670

Over de auteur

Bezoek auteurspagina

Ik wil dat OneWorld blijft bestaan

AbonneerDoneer

Lees je bewust via onze wekelijkse nieuwsbrief