"De landbouw verbruikt ongeveer 90 procent van het grondwater, en daarvan wordt minstens 30 procent gebruikt om qat te kweken", zegt Noori Gamal, hydrogeoloog van het ministerie van Water en Milieu.

 

De nationale waterbeheerder NWRA schat dat Jemen jaarlijks 2,5 miljard kubieke meter aan watervoorraden heeft, terwijl er meer dan 3,4 miljard kubieke meter wordt verbruikt. Met die scheve verhouding is het slechts een kwestie van tijd voor het grondwater op is. "Op plaatsen waar het water vroeger net onder de oppervlakte zat, moet men nu al honderden meters diep boren om het te vinden", zegt Gamal.

 

qat2
Dealers in qat op een lokale markt foto:CC

Laag waterverbruik per inwoner

Jemens waterverbruik per inwoner, 125 kubieke meter per jaar, is nu al een van de laagste ter wereld. Het ministerie van Landbouw voorspelt dat dit tot een kritische 62,5 kubieke meter zal dalen tenzij er ingrijpende maatregelen worden genomen.

 

De qatteelt blijft ondertussen uitbreiden omdat het veel geld opbrengt: ongeveer vijf keer meer dan druiven en twintig keer meer dan aardappelen, zeggen landbouwers. De qatvelden beslaan nu al 145.000 hectare, tegenover 80.000 tien jaar geleden.

 

Het hele jaar door bladeren

De vallei in de Harazbergen waar Yehia Abdullah zijn qat kweekt, stond vroeger bekend om zijn koffieplantages. "Maar koffieplanten hebben enkel vruchten in de herfst en de marktprijzen schommelen omdat zij sterk afhankelijk zijn van veel verschillende factoren. Qat produceert het hele jaar door bladeren en de vraag is altijd hoog." Abdullah benadrukt dat qat geen waterintensieve boom is. Het probleem zit hem in de traditionele manier van irrigeren," zegt hij. "We leggen terrassen aan en zetten die onder water."

 

qat3
Qat op zak foto:CC

Landbouwexperts zeggen dat moderne irrigatietechnieken een waterbesparing van 20 tot 30 procent kunnen opleveren. Maar door de lage kosten van de traditionele irrigatie zijn weinig landbouwers geneigd hun teelt te moderniseren.

 

Andere teelt

Een studie die de steun heeft van de internationale Voedsel- en Landbouworganisatie (FAO) oppert financiële maatregelen waardoor een andere teelt zoals die van koffie, cactus of druiven minstens evenveel opbrengt als de teelt van qat. Zo zouden de subsidies voor diesel kunnen worden afgeschaft. Diesel, dat gebruikt worden om water op te pompen, vertegenwoordigt ongeveer 80 procent van de kostprijs van qat.

 

"Spijtig genoeg is het niet zo eenvoudig", zegt Noori Gamal. "Qat is een belangrijke bron van fiscale inkomsten en het zwaartepunt van alle corruptie in Jemen. Meer dan 50 procent van de belastinginkomsten komt van qat, maar dat is slechts een derde van de echte inkomsten die het genereert. Iedereen, van de boeren tot de hoogste ambtenaren, is betrokken in de qathandel, allemaal nemen ze geld aan onder tafel."

Bewuster geworden door dit artikel?

Onze journalistiek is toegankelijk voor iedereen en dat willen we zo houden. Met een kleine bijdrage help jij ons anderen ook bewust te maken. Alvast bedankt!

Ja, ik doe graag een eenmalige donatie!
Hoeveel wil je doneren?
670

Over de auteur

Bezoek auteurspagina

Ik wil dat OneWorld blijft bestaan

AbonneerDoneer

Lees je bewust via onze wekelijkse nieuwsbrief