Wie redt de plof-Pool?

01-03-2013
Door: Iris Segers
Bron: OneWorld

Onzekere arbeidsvoorwaarden, een toilet voor honderd medewerkers en een hongerloontje op de koop toe: Poolse uitzendkrachten treffen het niet op de Europese arbeidsmarkt.

De plof-Pool is de menselijke variant van de gelijknamige kip: met duizenden tegelijk  worden ze in fabrieken, supermarkten en distributiecentra gepropt, slecht behandeld en daarna zonder pardon de werkloosheid ingestuurd. En terwijl de Poolse uitzendkrachten in Nederland bikkelen, worden in hun thuisland Wit-Russen aan de slag gezet: een kettingreactie van beroerde arbeidsomstandigheden.

Harlem Shake vs. slavernij
Terwijl de kantoormedewerkers van Zalando er vrolijk op los Harlem Shaken, werken de Polen op het distributiecentrum in Berlijn onder erbarmelijke omstandigheden om de stroom van pakketjes op tijd bij de klant af te leveren. Duitse tv zender ZDF deed onderzoek en berichtte dat medewerkers vernederd werden, 7,5 uur achter elkaar staand moesten werken – wie even ging zitten werd afgesnauwd -  en een wc met honderd man moesten delen, dit alles voor zo’n zeven euro per uur. Bruto.

Niet alleen Polen zijn slachtoffer
Maar Zalando is niet de enige webwinkel die haar arbeiders ‘niet zo netjes’ behandelt. Tv zender ARD nam een kijkje bij de Duitse tak van Amazon, en ontdekte ook daar misstanden waar de doorsnee slavendrijver een puntje aan kan zuigen.

Om de kerstdrukte te verwerken huurde Amazon zo’n 5000 extra werknemers in. Dit keer uit Griekenland en Spanje, waar veel werkelozen bereid zijn om ver te gaan voor een baantje. Zij werden in verlaten vakantieparken gestopt, soms met wel vijf mensen in een kamer, moesten buitengewoon hard werken en kregen hiervoor 12 procent minder loon dan beloofd. De organisatie die toezicht hield  kwam overdag en ’s nachts langs om inspecties te doen, en doorzochten zonder aanwijsbare reden de spullen van hun tijdelijke werknemers. 

Tweederangs arbeiders
Ook in Nederland gaat het mis. In januari dit jaar waren Poolse werknemers de lage lonen en slechte huisvesting zat, en kwamen in actie tegen Albert Heijn en uitzendbureau Tempo Team. De term plof-Pool was geboren. Ron Meyer van FNV Bondgenoten: “Poolse uitzendkrachten moeten steeds harder werken en worden bij elkaar in een hokje gepropt om de loonkosten zo laag mogelijk te houden. Na een jaar gaan ze de draaimolen in. De link met de plofkip was zo snel gelegd.”

Meyer vertelt dat bij de Albert Heijn meer dan de helft van het personeel uitzendkrachten zijn, waaronder 1800 Poolse werknemers:  “Na een jaartje werken worden ze er een paar maanden uitgegooid, waarna ze terug mogen komen voor het laagste loon. De vaste baan wordt zo sluipenderwijs afgeschaft, waardoor werknemers nul zekerheid hebben en er elk moment uitgegooid kunnen worden.”

Volgens Meyer is dit geen geïsoleerd geval, maar gebeuren dit soort praktijken op grote schaal.  “Poolse uitzendkrachten hebben inmiddels door dat ze misbruikt worden.” zegt Meyer. “Maar terug naar hun eigen land is geen optie, want daar worden Wit-Russen en Oekraïners aangenomen om loonkosten te verlagen, waardoor de arbeidsomstandigheden door heel Europa verslechteren.”

Oer-Hollandse reclames
De vrolijke oer-Hollandse reclames van supermarktketens Albert Heijn en Jumbo staan in schril contrast met de werkomstandigheden in de distributiecentra. Meyer:  “Supermarktketens geven extreem veel geld uit aan reclames, ongeveer evenveel als aan het loon van hun distributiemedewerkers. Er zit een hele andere wereld achter die gezellige spotjes, en het wordt tijd dat Nederland die kant van de bedrijven ook ziet.”
 
Hopelijk waait de Harlem Shake snel over, zodat de kantoormedewerkers van genoemde bedrijven tijd hebben om eens een kijkje te nemen in hun eigen fabrieken en distributiecentra. Zalando zei deze week dat de kritiek op hun personeelsbeleid verouderd was, en dat het ondertussen helemaal snor zit tussen het bedrijf en hun uitzendkrachten. Is de eerste stap gezet? We houden het in de gaten.

 

Foto (cc)

Iris Segers

Iris Segers is een Nederlandse freelance journalist. In 2013 liep ze stage...

Lees meer van deze auteur >

Reacties