Startblok 7A: Studenten, starters en statushouders

11-02-2017
Door: Roos Derrix
Bron: OneWorld
v.l.n.r. Rafaat, Eva en Tyrone - Foto: Roos Derrix
De muziek van de Backstreet Boys, Westlife en Brian Adams schalt door de gezamenlijke woonkamer van Startblok 7A. Op het eerste gezicht lijkt het een doodnormaal studentenfeestje met een 90’s thema. Maar wie inzoomt op de feestgangers ziet jongvolwassenen uit Driebergen en Damascus in het licht van twee discobollen.
Reportage – 

Meisjes met staartjes in hun haar en jongens met wijde windjacks in neonkleuren zijn geheel in stijl voor de avond. Gang 7A van het Startblok staat bekend om haar goede themafeestjes. Het is slechts één van de gangen in het wooncomplex Startblok in de Amsterdamse Riekerhaven. Sinds 1 juli vorig jaar wonen hier 283 Nederlandse jongeren en 282 statushouders samen. Ze hebben één overeenkomst: allemaal bouwen ze aan een toekomst. En een feestje op zijn tijd hoort daarbij. 

Op het voormalig sportcomplex Riekerhaven in Amsterdam wonen 565 jongeren in het Startblok. De helft komt uit Nederland, de andere helft is statushouder. Deze bewoners zijn gevlucht, maar hebben een verblijfsvergunning voor vijf jaar gekregen.

 

Maar belangrijker: op deze plek kunnen ze aan hun eigen toekomst bouwen voor de komende vijf jaar. Het grootste gedeelte van het Startblok bestaat uit studio’s. 

Gang 7A heeft zeventien studio’s en een gezamenlijke woonkamer. Voor de gelegenheid staan de banken op de gang, want er moet vanavond ‘wel gedanst worden’. Op iedere andere dag is er genoeg zitplaats voor de bewoners die uit Nederland, Syrië, Eritrea, Iran, Irak en Nigeria komen. Ze wonen hier al ruim een half jaar. “In het begin was het wel even wennen”, geeft Ali (27) toe. Ali is gevlucht uit Syrië en wil graag zijn eigen bedrijfje in international marketing opzetten. “Nederlanders zijn bijvoorbeeld heel erg direct, maar wel heel erg grappig. Bij Syriërs hoor je vaak emotie in hun stem. De Arabische taal klinkt ook veel harder.”  

Bewoners Startblok op de 90's party

Met handen en voeten

Alle statushouders zijn het erover eens: de Nederlandse taal is ontzettend moeilijk, maar toch zetten ze door om het staatsexamen te halen. Dat geldt ook voor een andere Ali (19) uit Palestina. “Ze noemen me hier Ali Ali, om verwarring te voorkomen”, lacht hij. Hij is een vriend van Ali die, hierboven aan het woord is. Volgende week heeft hij het staatsexamen Nederlands. Hoe moeilijk hij de taal ook vindt, hij durft wel te dromen. “Ik wil zo graag economie studeren, maar ik heb nog altijd problemen met ‘de’ en ‘het’.”

Betrokkenheid is belangrijk in het Startblok. Zo’n tien procent van de bewoners is betrokken bij het zelfbeheer van het complex. Per gang zijn er twee ‘gangmakers’, een Nederlandse jongere en een statushouder. Zij zorgen ervoor dat alles netjes verloopt en ontvangen hiervoor een maandelijkse vergoeding. Zij worden aangestuurd door de projectmakers, vijf andere bewoners van het complex. Samen met het algemeen beheer regelen zij de dagelijkse gang van zaken in het Startblok. 

Hoewel de taal lastig is, staat die de bewoners niet in de weg om met elkaar te communiceren. “We praten gewoon met handen en voeten”, vertelt Eva (23) uit Driebergen. Dat geldt vooral voor gesprekken met Eritreeërs. “Ze spreken bijna geen Engels en geen Nederlands, maar de sociale omgang is nog steeds goed. Er was bijvoorbeeld een Eritrees meisje in de keuken die met een mesje tomatenpuree probeerde te maken. Toen heb ik haar mijn blender aangeboden. Het zijn de kleine dingen die veel voor iemand kunnen betekenen. Als je niet goed met elkaar kunt communiceren, zie je dat ineens.” 

Iemand die geen moeite heeft met contact maken is Rafaat (20) uit Damascus. Met zijn lange, steile, zwarte haren is hij een opvallende verschijning. “Ik heb hier veel nieuwe vrienden gemaakt. Ik ken iedereen, echt iedereen”, is het eerste wat hij zegt. “Ze hebben me ook een bijnaam gegeven. Jezus.” Het grootste verschil tussen Syriërs en Nederlanders zit voor hem in de gereserveerdheid van de laatstgenoemden. “In Syrië vraag je het bijvoorbeeld niet als je een sigaret wilt hebben. Je pakt die gewoon. Ik merk dat de Nederlanders die bij mij komen dat overnemen. Zo hoort het ook.”

Gang 7A

Het contact tussen studenten en statushouders, is niet op iedere gang even hecht. Alle feestgangers merken op dat de bewoners van deze gang het wel heel gezellig met elkaar hebben. Zo organiseerde de Syrische Ali na twee maanden al een feestje met een Nederlandse medebewoonster. Zij was jarig, hij één jaar in Nederland. Ook het Halloween feestje dat gang 7A organiseerde, is herinnert iedereen zich nog.

Maar het contact zit ’m ook de dagelijkse dingen. Zo loopt Tyrone (22), uit Amsterdam, iedere dag na zijn werk de woonkamer binnen om gedag te zeggen. Hij legt uit dat de Nederlandse buren de statushouders helpen met bijvoorbeeld brieven van de gemeente. “Dat wordt ook van ons verwacht. Maar sommigen gaan nog een stapje verder. Ze leren de ander fietsen, helpen met solliciteren of kopen dingen voor de ander. Zo stond ik pasgeleden in de Lidl achter iemand in de rij die hier ook woont. De jongen wilde handschoenen kopen, maar toen hij het totaalbedrag zag, besloot hij ze terug te leggen. Ik heb ze toen voor hem betaald en ik denk dat dat wel vaker gebeurt.”

‘Zij komen uit een andere wereld’

Soms gaat die hulp verder, merkt Tyrone. “Statushouders hebben vaak een moeilijke reis achter de rug. Ik heb gemerkt dat als je iets luchtigs met elkaar doet, dat ze je daarna in vertrouwen nemen en steun bij je zoeken.” Hij geeft toe dat het belangrijk is je te bedenken dat zij uit een andere wereld komen, maar dat moet niet alles overheersen. “Wij moeten ze laten genieten van het leven. Ze laten lachen, ook als het minder gaat.”

Maar ondanks de verschillende wegen waarlangs bewoners in het startblok zijn beland, vinden ze elkaar in het thema van de avond. Ali: “Als ik aan de jaren ’90 denk, herinner ik me de muziek van de Backstreet Boys, Westlife en Brian Adams.” Dat is precies de muziek die uit de woonkamer komt en daarom dansen de bewoners van het Startblok nog tot diep in de nacht door. 

Roos Derrix

Roos Derrix is studeert journalistiek aan de Fontys in Tilburg, en was eerder...

Lees meer van deze auteur >

Reacties