'Geweldsuitbarsting Suriname uitzonderlijk'

31-12-2009
Door: Jenny Schings
Bron: OneWorld

"Toen ik hoorde wat er gebeurd was, ben ik zondag naar Albina gegaan. Ik heb er met veel mensen gesproken en er kwam ook een Braziliaanse missie van de Braziliaanse ambassade om mensen op te vangen. Eerder al waren ongeveer honderd Brazilianen geëvacueerd naar hotels in Paramaribo. Zij hebben helemaal niets meer, geen kleding, geen telefoon."

Incident
Marjo de Theije doet al een aantal jaar onderzoek onder Brazilianen in de Surinaamse goudmijnen. "Ik heb in de afgelopen jaren nooit eerder zoiets meegemaakt. Slechts één keer was er een incident, dat snel de kop werd ingedrukt door anderen. Brazilianen en lokale Surinamers werken hier samen. Er zijn Braziliaanse bazen met Surinaamse werknemers en Surinaamse bazen met Braziliaanse werknemers. Brazilianen en Surinamers gaan samen naar het café, mensen trouwen met elkaar. Ik denk dat dit echt een incident is en we niet bang hoeven te zijn dat het snel weer zal gebeuren."

De rellen
In de nacht voor eerste Kerstdag liep een ruzie tussen een lokale Surinamer en een Braziliaanse goudzoeker in grensstadje Albina zo uit de hand, dat de Surinamer om het leven kwam. De lokale bewoners van het gebied, de marrons, reageerden woedend en trokken volgens ooggetuigen met bijlen en wapens de straat op. Zij staken huizen in brand, winkels werden geplunderd en twintig vrouwen werden mishandeld en verkracht. De woede was voornamelijk gericht op Braziliaanse migranten, maar ook bewoners van Chinese afkomst werden slachtoffer.

De Theije ontkent niet dat er af en toe wrijving is tussen lokale Surinamers en arbeidsmigranten. "Brazilianen en Chinezen zijn de laatste groepen migranten die naar Suriname gekomen zijn. Beide groepen zijn ondernemend en het gaat hen economisch redelijk goed. Dat steekt mensen soms." Ook de tijd van het jaar kan volgens haar een rol spelen bij het escaleren van het geweld. "In december hebben mensen geld nodig voor de feestdagen. Het aantal berovingen neemt altijd toe in deze tijd. Brazilianen zijn wat dat betreft een goed doelwit: zij hebben geld gespaard bij hun werk in de mijnen en iedereen weet dat." "Maar," voegt zij toe "ik denk dat er in dit geval echt sprake is van een kleine groep die is doorgedraaid."

Verkiezingsissue
Momenteel is er een grote politiemacht naar Albina gestuurd om orde op zaken te stellen. De antropologe heeft gehoord dat er al 40 verdachten gearresteerd zijn. "Justitiële middelen worden nu gebruikt om te laten zien dat zoiets echt niet kan. Verder zijn we nu nog niet." Ondanks dat het geweld volgens De Theije een incident is, zal het wel gevolgen met zich meebrengen voor de politieke ontwikkelingen in het Zuid-Amerikaanse land.

goud smelten
Een man smelt gewonnen goud om de
kwik te verwijderen

"Over vijf maanden zijn er verkiezingen. De rellen zullen ongetwijfeld een issue worden. Nu al zijn er politici die een slaatje proberen te slaan uit wat er gebeurd is, door bijvoorbeeld te zeggen dat iets dergelijks er al lang aan zat te komen." Ook vreest de onderzoekster voor de reputatie van de marrons, de afstammelingen van gevluchte slaven, in het algemeen. "Eigenlijk zitten de marrons nog in een soort participatieproces. Er komen nu steeds meer marrons in de regering en dergelijke, maar deze gebeurtenis zal die emancipatie weer een klap geven."

 

Reacties