Arab Idol zorgt opnieuw voor commotie in Midden-Oosten

26-11-2014
Door: Daisy Mohr
Bron: OneWorld
Arab Idol veroorzaakt controverse in Midden-Oosten
Foto: YouTube
Twee Israëliërs van Arabische afkomst maken grote kans dit seizoen het populaire televisie programma Arab Idol te winnen. Deze jonge Palestijnen breken niet alleen taboes, maar zelfs de Israelische wet door mee te doen aan de pan-Arabische show.
Achtergrond – 

Manal Mousa (25) en Haitham Khalaily (24) wonen in Israël en zijn van Palestijnse afkomst. Ze reisden af naar de door Palestijnen geregeerde Westelijke Jordaanoever voor audities van de uiterst populaire talentenjacht Arab Idol. De twee waren succesvol: Mousa en Haitham wonnen de eerste voorronde.

Haitham Khalaily

Haitham Khalaily

De tweede auditie van Arab Idol vond plaats in Beiroet en dit bracht een obstakel met zich mee: reizen naar Libanon met een Israëlisch paspoort is volgens de Israëlische wet strafbaar. Een Israëlisch paspoort verhindert zo de Palestijnse gemeenschap in Israël om de meeste Arabische landen te bezoeken.

Arab idol Manal Mousa

Manal Mousa

Van de Palestijnse autoriteit kregen de twee talenten speciaal voor deze trip een Palestijns reisdocument. De grens tussen Israël en buurland Libanon is hermetisch afgesloten, maar via de Jordaanse hoofdstad Amman lukte het Manal en Haitham om naar Beiroet te vliegen. Ze kwamen glansrijk door de tweede ronde van Arab Idol. Eenmaal thuis in Israël werden ze echter grondig ondervraagd door de Israëlische veiligheidsdienst Shin Bet. Op een reis naar Libanon kan in sommige gevallen vier jaar gevangenisstraf en een geldboete staan.

Politiek
Arab Idol is in principe hetzelfde als de Nederlandse variant. Het grootste verschil is dat hier deelnemers uit alle Arabische landen mee kunnen doen. Behalve dat het een waanzinnig populaire liedjeswedstrijd is met wekelijks honderden miljoenen kijkers, zit er bij Arab Idol elk seizoen ook een flinke dosis politiek bij. Na een paar weken live optredens, kunnen Syrische deelnemers bijvoorbeeld hun mening over het door burgeroorlog geteisterde land zelden voor zich houden. Toen vorig seizoen een jonge Palestijn uit Gaza de wedstrijd won, was hij niet alleen een zangsensatie maar werd hij ook meteen ingezet voor politieke doeleinden.

De deelnemers van Arab Idol kiezen vaak traditionele Arabische nummers die soms wel tien minuten duren. Een orkest begeleidt de jonge, perfect geklede en opgemaakte toekomstige sterren. Manals grootste succes tot nu toe was een beroemd, nationalistisch Palestijns lied. Gekleed in een traditioneel Palestijns geborduurde rode jurk en met een haartooi vol gouden munten had ze een groot deel van het publiek in tranen. Voor veel Arabieren ligt het Palestijns-Israëlisch conflict enorm gevoelig.

“Ik voel dat Palestina in jou zit”, zei een van de juryleden na haar optreden. “De stem van Palestina zal nu de wereld bereiken”, sprak een ander jurylid.

Reizen om te stemmen
De eindverantwoordelijkheid ligt bij de kijker. Door te bellen of te sms’en bepalen miljoenen mensen wie er nog een weekje blijven mag. Dit zou Haitham en Manal kunnen opbreken omdat er in Israël geen nummer is om te bellen. Hun familieleden reizen daarom elke week naar de Westelijke Jordaanoever om te kunnen stemmen.

Deze twee zangers strijden voor meer dan alleen roem. Ze willen deel uit maken van de Arabische cultuur. “Dit is een kans voor Haitham”, zei zijn vader onlangs in een interview. “Hij laat de wereld horen dat hij als Palestijn vasthoudt aan zijn land.” Ook de zus van Manal onderstreept de Palestijnse identiteit: “Al wonen we in Israël, wij zijn 100 procent Palestijns.”

Geen interviews
Producers van de Saoedische satellietzender MBC laten weten dat de deelnemers ‘te druk en te vermoeid’ zijn om interviews te geven. Waarschijnlijk werd de controverse ze even teveel.

Na de eerste aflevering moesten ze al hun excuses aanbieden aan miljoenen kijkers toen een kaart van de Arabische wereld aangaf dat de twee deelnemers uit Israël komen. Woedende Arabieren kwamen in opstand omdat de staat Israël door hen niet erkend wordt. Zodra Haitham en Manal nu in beeld verschijnen wordt hun land van herkomst aangeduid als Palestina. Tijdens de show wordt er over Israël niet meer gerept.

Reacties