Vredesproces Sri Lanka laat vluchtelingenprobleem onopgelost

13-02-2003
Door: OneWorld Redactie
Bron: IPS

Srilankanen die tijdens de burgeroorlog vluchtten en elders een nieuw leven begonnen, worden door de overheid verplicht terug te keren naar hun oude woningen. Dat gebeurt dikwijls tegen hun zin. Sommige huizen zijn vervallen, andere hebben nieuwe bewoners gekregen en enkele liggen midden in een mijnenveld.

Het geweld tussen het regeringsleger en de rebellen van de Tamil-minderheid in het noorden van Sri Lanka brachten de afgelopen twee decennia bijna een half miljoen vluchtelingen op de been. Die leven deels in opvangcentra en vluchtelingenkampen elders op het eiland, deels verblijven zij in het zuiden van buurland India of zijn erkend als politiek vluchteling in het Westen.

Lubbers: geleidelijke en vrijwillige terugkeer

Volgens het Hoog Commissariaat voor de Vluchtelingen van de Verenigde Naties (Unhcr) zouden vorig jaar al 200.000 Srilankanen zijn teruggekeerd naar hun oude huizen. Bijna alle vluchtelingen die in Zuid-India verblijven, en een redelijk groot deel van de vluchtelingen in het Westen, zouden bereid zijn terug te keren. ‘Maar,’ zo benadrukt Unhcr-baas Ruud Lubbers, ‘de terugkeer moet geleidelijk en vrijwillig gebeuren.’

Volgens vluchtelingenorganisaties zet de regering de vluchtelingen onder druk om terug te keren naar hun oude woonplaats. De terugkeer zou bewijzen dat het vredesproces werkt. Niet onbelangrijk nu de regering en de oud-Tamilstrijders in Duitsland toe zijn aan een zesde ronde in het vredesoverleg.

De organisaties verwijzen naar het lot van 1.600 gezinnen uit het opvangcentrum van de Madhu Church, in de noordwestelijke regio Mannar. Toen zij weigerden te verhuizen naar hun plaats van herkomst, het Kilinochchi-gebied verderop in het noorden, sloot de regering het opvangcentrum en de tijdelijke school en zette ze alle voedselbevoorrading stop.

Eigendomsrechten

’De regering zou beter werk moeten maken van een coherent terugkeerbeleid,’ zegt Jezima Ismail, die in Sri Lanka bekend staat als een prominente verdedigster van moslim- en vrouwenrechten. ‘Er blijft een hoop problemen onopgelost. Zo is er de vraag van de eigendomsrechten. De Tamils wezen vele van de verlaten huizen toe aan families van omgekomen leden van doodseskaders. Andere huizen voldoen niet langer aan de basisbehoeften van een Srilankaans gezin. De bewoners hebben vaak niet de middelen om hun huizen te herstellen.’

De trage opruiming van ongeveer 25.000 landmijnen in het noordelijke schiereiland Jaffna alleen al is voor vele mensen een groot bezwaar om terug te keren naar hun huizen.

Reacties