Leesvoer 2015: Poetin, 'Parijs' en permanente crisis

30-12-2015 Bron: OneWorld
Foto: Jedimentat44 (Flickr)
Hoe gaat 2015 de geschiedenisboeken in? OneWorld Vrede & Veiligheid maakte een overzicht van de meest gelezen artikelen. Volgens onze lezers was dit het jaar van Poetin, ‘Parijs’, wapenhandel en permanente crisis.
Lijstje – 

 

10. Wat betekent een Grexit eigenlijk voor onze veiligheid?

Alleen al door de ligging speelt Griekenland een belangrijke rol in de vluchtelingencrisis. Griekenland ligt vlakbij brandhaarden in gebieden die we nog kennen onder de officiële namen Libië, Syrië en Irak maar in werkelijkheid ontstaan er wetteloze regio’s waar landsgrenzen niks meer zeggen en veiligheid voor de bevolking is als een fata morgana. Mensen ontvluchten massaal het geweld. Met een Grexit in zicht zetten Griekse politici in de onderhandelingen met Europa de vluchtelingenkaart in. Bij een financiële ineenstorting kan Griekenland de toegangspoort worden voor ‘miljoenen immigranten en duizenden jihadisten’, waarschuwde de Griekse minister van Buitenlandse Zaken in de zomer van 2015. En als daar IS-leden tussen zitten heeft Europa dat aan zichzelf te danken door zijn houding tegen Griekenland in de schuldenkwestie, dreigde de minister van defensie. Daarnaast is de ligging van Griekenland als een geopolitiek puzzelstukje in de veiligheid van Europa. Kortom: Het politieke spel tussen Griekenland en Europa gaat niet alleen over geld en schuld. Een nog steeds mogelijke Grexit draait ook om macht en Europese veiligheid. [Lees hier verder]

9. De implicaties van #JeSuisParis

Beseffen mensen wel wat ze uitdrukken, als ze 'JeSuisParis' roepen, vroeg publicist Kiza Magendane zich af na de aanslagen in Parijs van 13 november. ‘#JeSuisParis’ roepen is volgens Magendane heel anders dan ‘JesuisCharlie’, na de aanslag van 7 januari op de redactie van Charlie Hebdo. “In januari riepen we ‘#JesuisCharlie’ omdat wij oprecht geloofden dat wij in het Westen de vrijheid van meningsuiting hoog houden. Wanneer wij ‘#JesuisParis’ zeggen zijn wij dan ook bereid om de Franse overheid te steunen in haar oorlog tegen Islamitische Staat? Wat wordt onze bijdrage of betrokkenheid in die oorlog? Zijn wij bereid om beleidskeuzes te steunen, die bijvoorbeeld ten koste van onze andere vrijheden gaan (ons recht op privacy of mobiliteit bijvoorbeeld)?” [Lees hier verder]

 

8. De Telegraaf blaast effect Nederlandse bombardementen tegen ISIS op

De Telegraaf sprak in oktober met Commandant der Strijdkrachten Tom Middendorp en kopte optimistisch dat "inzet van Nederlandse F-16’s in Irak ISIS in het defensief dwingt". Jan Gruiters van Pax reageert in een column dat hij daar geen bewijzen voor ziet. “Ik wil niet beweren dat Middendorp voorbij gaat aan alle problemen. Ook hij stelt dat de strijd tegen ISIS “er eentje van lange adem” is. Maar het artikel in de Telegraaf kan de lezer gemakkelijk op het verkeerde been zetten. Je zou zomaar in de verleiding kunnen komen om optimistisch te zijn over de voortgang van de strijd tegen ISIS. Maar daar is helaas nog bitter weinig aanleiding voor.” Zelfs coalitieleider Amerika wijst op tegenvallende resultaten en tempert de verwachtingen. [Lees hier verder]

7. Burkina Faso: de domste coup ter wereld

Om vervolging vanwege hun talrijke misdaden te ontlopen, pleegden de militairen van de presidentiële garde RSP in Burkina Faso een coup. De RSP leefde boven de wet, analyseert Burkina-kenner Bram Posthumus. “Militairen van de RSP – en hun leider Diendéré - in de beklaagdenbank. Dat moest voorkomen worden. Hoever ze bereid zijn daarvoor te gaan weten we sinds donderdag 17 september. Hoe lang ze het echter kunnen volhouden, tegenover een volk in verzet en een wereldwijde veroordeling is de vraag. ‘De domste coup ter wereld’, had iemand op een schoolbord geschreven. Het zou zo maar eens kunnen kloppen.” [Lees hier verder]

6. Poetin schrijft geschiedenis in Syrië

Een sterk staaltje Poetin Power. Door militair in te grijpen, trekt Poetin het initiatief naar zich toe in Syrië, waar zich sinds 2011 een humanitair tragedie afspeelt. “Een tragedie die het westen pas echt erg is gaan vinden, toen de vluchtelingen zich massaal aan de Europese poort meldden”, schrijft Hans Jaap Melissen, die zich afvraagt of het anders had kunnen lopen. “Na alle analyses over de betekenis van de interventie van de Russen in Syrië, zou je eigenlijk terug in de tijd willen, naar toen de Syrische oorlog begon, in 2011. Had het westen, lees de VS, dit over zichzelf afgeroepen door niet wezenlijk te interveniëren tegen Assad?” We kunnen zeuren over Rusland, maar volgens Melissen kan het westen beter een strategie vaststellen hoe het verder wil met Syrië. [Lees hier verder]

5. Op gouden pumps strijdt de Shakira van Koerdistan tegen IS [VIDEO]

Helly Luv: Shakira van Koerdistan

Zangeres Helly Luv ging in Irak naar het front met IS. Niet de meest voor de hand liggende plek om een videoclip op te nemen. Of toch wel? "Het lied heet ‘Revolution’ en ik roep Koerdistan en alle landen in de wereld op om samen ten strijde te trekken tegen terrorisme en onrecht.” Op goudgeglitterde hoge hakken stapt ze resoluut af op een tank en strijders van Islamitische Staat. De zangeres draagt kleding van de Koerdische peshmerga-strijders om haar songtekst kracht bij te zetten: “We blijven doorvechten.” [Lees hier verder]

4. Verrassende winnaar voor de nobelprijs voor de vrede

Eigenlijk had niemand er op gerekend. In 2015 gaat de nobelprijs voor de vrede naar het Nationale Dialoogkwartet - een samenwerkingsverband van vier maatschappelijke organisaties in Tunesië. In de nasleep van de opstand in 2011 tegen de corrupte president Ben Ali leidden in 2013 inflatie, werkloosheid en mensenrechtenschendingen tot grote onvrede onder de arbeidersklasse en het Tunesische volk. Wederom dreigde Tunesië gebukt te gaan onder intern geweld. Het Nationale Dialoogkwartet nam het verdeelde land bij de hand. 

De prijs is net zo terecht als verrassend. Tunesië is het land waar de Arabische ‘Lente’ begon, en is bovenal het enige land in de regio waar na de opstanden veiligheid en vrijheid nog wel hand in hand gaan. Met moeite, want in 2015 probeert Islamitische Staat met aanslagen de positieve ontwikkelingen de kop in te drukken. IS pleegde aanslagen op toeristische bestemmingen en niet zonder reden. Angst voor nieuwe aanslagen van IS jaagt toeristen weg en frustreert daarmee de economische ontwikkeling van het land. Daarmee besteelt IS veel Tunesiërs van hun dagelijkse inkomstenbron. Met de aanslagen probeert IS het brood uit de handen van Tunesiërs te slaan, waar de opstanden in 2011 juist om begonnen. En als reactie heeft de Tunesische overheid veiligheidsmaatregelen verscherpt, wat botst met de andere wens: vrijheid. Met de nobelprijs voor de vrede krijgt Tunesië een steuntje in de rug. [Lees hier verder]

3. Jongeren weten niks van Srebrenica, hoe zit dat met jou?

Twintig jaar geleden vond in Srebrenica de grootste massamoord in Europa sinds de Tweede Wereldoorlog plaats, maar drie op de vijf Nederlandse jongeren weet niets van Srebrenica. Opvallend? Jazeker, ‘Srebrenica’ is een zwarte bladzijde uit de recente Nederlandse historie. Al weer 20 jaar geleden viel 'Srebrenica', onder het oog van Nederlandse militairen. Een spoedcursus Srebrenica. [Lees hier verder]

2. De grenzen dicht voor vluchtelingen?

Enorme aantallen vluchtelingen en migranten trekken naar Europa, dat nog altijd niet goed lijkt te weten hoe met deze toestroom om te gaan. Hoewel grensposten al bijna een aandenken aan vroegere tijden leken, worden voor het eerst sinds jaren verschillende grenzen binnen Europa weer (tijdelijk) gesloten. Onze correspondenten in Colombia (Jurriaan van Eerten), Ethiopië (Andrea Dijkstra) en Birma (Ate Hoekstra) gingen de straat op. Hoe kijken mensen elders in de wereld eigenlijk naar gesloten grenzen? En wie is daar volgens hen verantwoordelijk voor? [Lees hier verder]

1. Nederlandse verzekeraars pompen 6,8 miljard in omstreden wapenhandel

Ons verzekeringsgeld wordt op grote schaal belegd in bedrijven die betrokken zijn bij controversiële wapenhandel. Dat blijkt uit een rapport van de Eerlijke Verzekeringswijzer. De tien grootste verzekeringsgroepen op de Nederlandse markt investeren in totaal 6,8 miljard euro in vijftien bedrijven die wapens leveren aan ‘controversiële’ bestemmingen. De grote jongens zijn Allianz en Legal & General, ‘samen verantwoordelijk voor meer dan tweederde van het totaal aan verzekeringsinvesteringen’. Legal & General stopte ruim 2 miljard euro in multinationals die wapens exporteren naar Bahrein, Libië, Pakistan en Saoedi Arabië. De bedrijven waarin Allianz meer dan 2,5 miljard euro investeerde leveren militaire producten aan onder meer Israël, Irak en Saoedi Arabië, het land dat zich in 2015 militair mengde in de burgeroorlog in buurland Jemen. Een goed rendement op investeringen is voor verschillende verzekeringsmaatschappijen blijkbaar belangrijker dan wat de gevolgen ervan zijn. [Lees hier verder]

Krijn Schramade

Krijn Schramade schrijft over oorlog en vrede. Krijn is auteur van het boek ...

Lees meer van deze auteur >

Reacties