Nederlanders achter uitgaven ontwikkelingshulp

17-09-2014 Bron: OneWorld
Al Jazeera English on Flickr.com
onderzoek – 

Nederland heeft weer aandacht voor het buitenland. Als gevolg van verschillende crises wereldwijd komt er extra geld voor defensie, noodhulp en opvang van asielzoekers. In lijn hier mee lijkt ook de maatschappelijke steun voor ontwikkelingssamenwerking weer op te krabbelen. Uit NCDO- onderzoek blijkt dat er in vergelijking met vorige jaren weer meer Nederlanders vinden dat het budget voor ontwikkelingssamenwerking gelijk mag blijven of vergroot mag worden. Meer dan de helft (56%) is het hiermee eens.

Extra geld voor defensie en ontwikkelingshulp
In de Troonrede stelde koning Willem-Alexander dat we in een open en internationaal georiënteerd land leven. Dat brengt ons veel goeds maar gaat ook gepaard met kwetsbaarheid,  zo raken de vele internationale brandhaarden ook Nederland.  Na jaren van bezuinigingen krijgt defensie er daarom structureel 100 miljoen per jaar bij. Ook reserveert de regering eenmalig extra geld voor noodhulp en opvang van asielzoekers – beiden onderdeel van de post ontwikkelingssamenwerking. Voor noodhulp en opvang in de regio van conflictgebieden is gedurende deze kabinetsperiode € 570 miljoen extra in te zetten. Voor 2014 en 2015  is € 375 miljoen extra beschikbaar voor de eerstejaarsopvang van asielzoekers in Nederland.

Zie ook het artikel 'Het 'buitenland' is terug'.

Daarmee valt het budget voor ontwikkelingssamenwerking in 2014 hoger uit dan voorzien. Voor 2014 staat nu € 4,7 miljard gereserveerd  terwijl de vorige begroting voor 2014 nog uit ging van 3,7 miljard euro. In 2015 is weer 3,7 miljard euro gereserveerd. De cijfers zijn iets vertekend omdat het extra noodhulpfonds op de begroting van 2014 staat maar over enkele jaren (2014-2017) wordt uitgesmeerd.

Meerderheid Nederlanders steunt budget ontwikkelingshulp
Het draagvlak voor overheidsuitgaven bestemd voor ontwikkelingssamenwerking heeft de laatste jaren flink onder druk gestaan. Nu, na perioden van flinke bezuinigingen, lijkt dit draagvlak weer wat op te krabbelen.  Meer dan de helft van de Nederlanders, 56%, vindt dat het budget voor ontwikkelingshulp gelijk mag blijven of vergroot mag worden. Dit blijkt uit een representatieve steekproef onder 2312 Nederlanders van 18 jaar en ouder die TNS NIPO in opdracht van de onderzoeksgroep van NCDO heeft uitgevoerd.  47% van de Nederlanders geeft aan dat het budget gelijk moet blijven en 9% dat het budget vergroot moet worden. Ruim een derde (37%) van de Nederlanders vindt dat het budget moet worden verkleind.

Steun voor budget ontwikkelingshulp stijgt
In vergelijking met vorig jaar is deze steun voor het budget voor ontwikkelingshulp iets gestegen, zoals de figuur laat zien. Het aantal Nederlanders dat vindt dat het budget voor ontwikkelingssamenwerking moet worden vergroot is bijna verdubbeld, van 5% naar 9%. En ook het aantal Nederlanders dat vindt dat het budget gelijk moet blijven ten opzichte van vorig jaar is gestegen.  Tegelijkertijd is in vergelijking met 2013 het aantal Nederlanders dat het budget wil verminderen juist gedaald : van 43% in 2013 naar 37% in 2014.  De positieve trend die vorig jaar werd ingezet lijkt dus door te zetten. Het jaar 2012 markeert voorlopig het dieptepunt.

Wat vindt u, moet de Nederlandse ontwikkelingshulp vergroot worden, gelijk blijven of verminderd worden?

Extra budget is tijdelijk
Het budget voor ontwikkelingssamenwerking is gekoppeld aan het Bruto Nationale Product (BNP). Dat betekent dat als het economisch voor de wind gaat, het hulpbudget hoger uit valt. De norm die door de Verenigde Naties is vastgesteld ligt op 0,7 % van het BNP van donorlanden. In 2013 viel het budget voor ontwikkelingssamenwerking voor Nederland voor het eerst onder die 0,7 %; het was toen 0,68%. Volgens de miljoenennota van vorig jaar zou het budget voor 2014 neerkomen op 0,63% van het BNP. Door het noodhulpbudget en de extra reservering voor de opvang van asielzoekers valt het budget dit jaar dus hoger uit.

Zie ook het artikel van Vice Versa over Prinsjesdag.

Volgens de miljoenennota van dit jaar zal het budget voor ontwikkelingssamenwerking als percentage van het BNP de komende jaren echter verder gaan dalen: 0,57 % in 2015, 0,56 % in 2016 en 0,53 % in 2017. Of  dat in absolute getallen ook vermindering betekent hangt dus af van het BNP.

Het volledige onderzoek wordt volgende maand gepubliceerd.

Edith van Ewijk

Edith van Ewijk is senior onderzoeker bij Kaleidos Research, onderdeel van...

Lees meer van deze auteur >
Evelien Boonstoppel

Evelien Boonstoppel onderzoekt wat Nederlanders vinden en weten over ...

Lees meer van deze auteur >

Reacties