Ontwikkelingslanden bepalen regels van pan-Amerikaanse vrijhandelsverdrag

21-11-2003
Door: OneWorld Redactie
Bron: IPS/OneWorld

De afgelopen maanden was het enthousiasme voor de grootste vrijhandelszone ter wereld in met name de Latijns-Amerikaanse landen tot het nulpunt gedaald. Niet alleen vakbonden, maatschappelijke organisaties verzetten zich tegen het verdrag. Ook steeds meer opinieleiders uit de elite en linkse politici zoals de Braziliaanse president Lula, stelden vraagtekens bij de vermeende zegeningen van de vrijhandel.

Om de besprekingen uit het slop te trekken, hebben de Verenigde Staten flink wat water bij de wijn gedaan. In overleg met Brazilië kwamen de VS met een voorstel om deelnemende landen voor een deel de mogelijkheid te geven voor hen onaanvaardbare delen niet te ondertekenen.

Mexico en Canada, zelf gebonden aan het veelomvattende NAFTA-vrijhandelsverdrag met de VS, en ook Chili, vonden deze vrijblijvendheid aanvankelijk te ver gaan. Inmiddels zou hun verzet zijn gebroken.

Kiezen

Uit een gisteren gelekte tekst bleek tevens dat de deelnemende landen de vrijheid krijgen om hun handelsverplichtingen zelf te kiezen. 'Een mogelijke piste is dat deze landen plurilaterale onderhandelingen voeren binnen de FTAA om de verplichtingen op hun respectievelijke terreinen te bepalen’, aldus de circulerende aangepaste ontwerptekst.

De FTAA-landen krijgen nu meer gelegenheid bepaalde gevoelige sectoren niet open te stellen voor buitenlandse bedrijven. Zo houdt Brazilië de concurrentie liever buiten de dienstensector en de generische geneesmiddelenindustrie.

De toon is vooral gezet door het Mercosur-handelsblok, gevormd door Brazilië, Argentinië, Paraguay en Uruguay. Mercosur is goed voor 65 procent van het economische gewicht van de FTAA-landen, Mexico, Canada en de VS niet meegerekend.

Van open markten komt in de FTAA voorlopig terecht. Ontwikkelingslanden geven geen millimeter toe zolang de VS de landbouwsubsidies niet drastisch vermindert. Die hebben geleid tot lage prijzen voor bijvoorbeeld Amerikaanse graan en maïs, waarmee Latijns-Amerikaanse boeren onmogelijk kunnen concurreren.

Na de ministersconferentie van de Wereldhandelsorganisatie in Cancun in september is dit de volgende grote krachtmeting tussen voor- en tegenstanders van vrijhandel. Deze keer komt weliswaar een verdrag tot stand maar de handelsafspraken hebben nog maar ten dele met vrijhandel te maken. Multilaterale afspraken kunnen gunstiger zijn voor ontwikkelingslanden. In bilaterale verdragen worden zij eerder door handelsmachten als de VS tegen elkaar uitgespeeld.

FTAA
Protestsite tegen FTAA

Reacties