OneWorld presenteert:

Voordat je verder leest:

Onafhankelijke journalistiek voor een eerlijke en duurzame wereld kost tijd en geld. Als Vriend van OneWorld steun je voor € 6 per maand onze missie, lees je dagelijks bijzondere verhalen, ontvang je ons magazine en meer!

Ja, ik word Vriend Ik lees eerst verder

Tey Al-Rjula bladert op Leiden Centraal door zijn paspoort vol visums. Hij heeft een Syrisch paspoort, maar heeft nooit in Syrië gewoond. “Ik woon in Den Haag, maar kom elke dag naar Leiden omdat de co-CEO’s van mijn bedrijf Tykn hier wonen.” Al-Rjula kwam in 2012 in Nederland aan als kennismigrant: een zorgbedrijf van de overheid zocht een software-trainer die Arabisch sprekende medewerkers kon opleiden. “Ik leidde het leven van een doorsnee Nederlander. Op zondag voetbal kijken, vrijdag op het Plein in Den Haag met een biertje in de hand.”

Maar na twee jaar werden de subsidies van het bedrijf stopgezet. Tey’s paspoort verliep binnen zes maanden, en hij kon nergens heen. Omdat er in Syrië oorlog woedde, besloot hij asiel aan te vragen in Nederland. Hij werd van Ter Apel naar Zwolle gestuurd, en daarna naar Zeist. “Mijn twee jaar in het azc van Zeist, daar heb ik maar één woord voor. Horrible!

Vóór Al-Rjula asiel aanvroeg, richtte hij een blockchain-business op. In het azc kon hij zijn bedrijf moeilijk verder runnen, maar het verblijf daar bracht hem op een ander idee.

Rondslingerende gegevens

“Het ergste in de gevangenis (zo noemt Al-Rjula het azc, red.) was het gebrek aan transparantie bij het proces. Je hebt geen idee hoe lang je er nog gaat blijven.” Al-Rjula dacht vaak na over hoe de asielprocedure efficiënter kon. Hij besefte dat hij bijvoorbeeld meermaals geregistreerd werd toen hij van het ene naar het andere azc verhuisde. Telkens volgde er hetzelfde inschrijvingsritueel. Waarom bestaat er geen centraal registratiesysteem?

Al-Rjula stond ook versteld van de manier waarop azc’s met gegevens van de bewoners omgingen. “Alles stond gewoon in een Excel. Hoe veilig is dat eigenlijk?” Blockchain zou een geschiktere databank zijn voor de gegevens die over je lot beslissen, dacht hij. In blockchain staat alle informatie voorgoed vast, en kan niemand die veranderen.

Hieruit vloeide een andere gedachte. “Als mijn geboorteakte op de blockchain had gestaan, dan zou ik niet zo lang in het azc hebben moeten zitten. Ik zou direct hebben kunnen bewijzen wie ik ben.” Al-Rjula groeide op in Koeweit. Toen de Golfoorlog uitbrak, werd het gebouw dat de bevolkingsregisters huisvestte gebombardeerd. Al-Rjula’s ouders, die Syriërs zijn, vluchtten naar Libanon. Ik had toen nog een kopie van mijn geboorteakte, maar die werd vernietigd toen er een bom op ons huis viel.” Omdat het originele document vernietigd was, kon Al-Rjula geen andere kopie aanvragen.

Gelukkig had hij nog zijn Syrische paspoort, waarmee hij naar Nederland is gekomen. Hij doet het voorzichtig open en telt alle Shengen-visums. “Ze hebben de laatste vier jaar telkens gecheckt wie ik was toen ze het visum verlengden. Waarom heeft het dan twee jaar geduurd voor de Immigratie- en Integratiedienst kon vaststellen wie ik was?”

Hoelang duurt de asielprocedure normaal gesproken?

De asielprocedure duurt normaliter veertien dagen. Tijdens deze periode woont de asielzoeker in verschillende opvanglocaties.

  • De algemene asielprocedure duurt gemiddeld vier tot acht dagen, waarin de asielzoeker twee gesprekken met de IND heeft. De asielzoeker krijgt daarbij advies van zijn advocaat.
  • Tijdens de gesprekken wordt de identiteit van de asielzoeker vastgesteld, en wordt er gekeken naar de reisroute en de reden waarom hij is gevlucht. Na deze gesprekken neemt de IND een beslissing over de asielaanvraag. Soms is er meer onderzoek nodig, bijvoorbeeld naar het thuisland van de asielzoeker. Dan volgt een zogeheten verlengde asielprocedure.

Een asielzoeker hoort binnen zes maanden van de IND of hij een verblijfsvergunning krijgt. De IND kan deze termijn nog negen maanden verlengen. Bijvoorbeeld bij grote drukte, of als er meer onderzoek nodig is.

Bij verlengde procedures kan de beslistermijn worden verlengd tot maximaal achttien maanden.

Miljoenen euro’s besparing

De asielprocedure zou veel efficiënter kunnen verlopen als iedereen een digitale identiteit kreeg. Miljoenen euro’s besparing! Dat was Al-Rjula’s conclusie na twee jaar in het azc. Blockchaintchnologie zou ook kunnen helpen bij mensen die helemaal geen identiteitsbewijs bezitten, zoals bijvoorbeeld de Rohingya, de vervolgde moslimminderheid uit Myanmar die door de regering bewust staatloos is gemaakt. Door iemand eenmalig een beveiligd identiteitsbewijs te geven hoef je niet meermaals te registreren. Een blockchainidentiteit heeft ook een ander voordeel: die kun je niet kwijtraken, stelen of bombarderen.

Al-Rjula gelooft dat digitalisering van identiteitsbewijzen de toekomst is. Hij legde zijn ideeën al voor aan de Tweede Kamer. “De wetgeving vormt in Nederland een serieuze drempel. Alleen een geboorteakte op papier wordt gezien als een authentiek document, maar een digitaal document heeft een soort digitale vingerprint waarmee je óók de authenticiteit kunt controleren. In België doet de stad Antwerpen samen met de Vlaamse overheid een experiment rond digitale identiteit. Zo wil Antwerpen ervoor zorgen dat de burger zowel eigenaar als beheerder wordt van zijn identiteitsgegevens. En dat iedereen maar één digitale identiteit heeft, en niet overal opnieuw geregistreerd wordt.”

Een blockchainidentiteit heeft ook een ander voordeel: die kun je niet kwijtraken, stelen of bombarderen

Al-Rjula zal gesprekken met de Nederlandse overheid blijven voeren.

Ondertussen is hij bezig met andere projecten, zoals een project voor het Rode Kruis dat Tync samen met de  510 Data Team aanpakt. Deze hulporganisatie besloot begin 2018 om de hulpverlening in rampgebieden te optimaliseren met blockchaintechnologie. Elke behoeftige uit een rampgebied krijgt een digitale portemonnee die persoonsgebonden is. Zo kan het Rode Kruis onmiddellijk traceren wie er al hulp heeft gekregen. De digitale valuta kan worden geruild voor cash in een bank.

“Zo hoeven er geen grote hoeveelheden cash meer vervoerd te worden in het rampgebied”, meldt het Rode Kruis op haar website. “Dit maakt de situatie veiliger voor zowel de hulpverleners als de getroffenen.” Bovendien staan alle gegevens in één systeem, dat gedeeld kan worden met andere hulporganisaties. De registratie gebeurt ook altijd éénmalig, wat kosten bespaart.

Al-Rjula loopt heen en weer op zijn witte sneakers, hand in z’n zak, druk vertellend over bitcoin, transacties en beveiliging. Zijn vluchtelingenpaspoort, veilig opgeborgen in zijn rugzak, is geldig tot 2019. In dat paspoort staan naast het woord ‘geboorteakte’ drie streepjes, wat staat voor ‘onbekend’. En zo gaat het blijven, want die is voorgoed verdwenen.

DSC00953

27 jaar zonder nationaliteit – hoe red je dat?

Wat te doen met staatlozen die jaren zonder verblijfsvergunning in Nederland wonen?

Voor het maken van verhalen hebben we jouw steun nodig.

Ja, ik word vriend (€6 per maand)
OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Ula Idzikowska

Ula is journalist en storyteller. Ze studeerde literatuur en onderzoeksjournalistiek en schrijft graag over migratie en duurzaamheid.
Profielpagina

Advertentie

wca2019_600x500_v4 (002)