Journalistiek voor een eerlijke en duurzame wereld

Voordat je verder leest:

Onafhankelijke journalistiek voor een eerlijke en duurzame wereld kost tijd en geld. Als Vriend van OneWorld steun je voor € 6 per maand onze missie, lees je dagelijks bijzondere verhalen, ontvang je ons magazine en meer!

Ja, ik word Vriend Ik lees eerst verder

De Egyptische president Al-Sisi sprak afgelopen week in de Algemene Vergadering van de VN over de ‘mensenrechten’ en ‘hervormingen’ in zijn land. Een dag eerder had Al-Sisi tegen Amerikaanse officials gezegd dat “mensenrechten in Egypte niet vanuit een westers perspectief mogen worden beoordeeld”. Hij meldde overigens in zijn toespraak eveneens dat Egypte “gelooft” in het werk van de VN, waarvan Egypte medeoprichter was.

Praten en praktijk

Al-Sisi’s uitlatingen worden in wreed perspectief gezet door een onlangs verschenen VN-rapport en een rapport van Human Rights Watch (HRW). Beide rapporten spreken over een epidemie van martelpraktijken.

In Nederland spreek ik met Mahmoud Allam, ooit ingenieur scheepsbouw bij de Suez Kanaal Autoriteit. Hij werd tijdens een demonstratie in Suez opgepakt met zo’n tachtig anderen. “Op straat werden we al geslagen, ik had drie diepe hoofdwonden. Daarna werden we naar een militair kamp gebracht. Onze handen en voeten werden vastgebonden met plastic draden, we werden op onze buik op het asfalt gelegd. Daar lieten ze ons uren liggen. Het was augustus, erg heet. [De temperatuur in Suez is rond die tijd makkelijk tegen de 40 graden  – red.] Er kwamen officiers die ons met stokken sloegen; we waren geblinddoekt, opdat niemand kon zien wie de daders precies waren.

Later die avond werden we, nog steeds met handen en voeten gebonden, overgebracht naar de militaire gevangenis Agoeroed, aan de Suez Cairo Road. Daar werden we opnieuw met stokken geslagen. Een jongen bleek journalist en op hem werd extra hard ingehakt. Ze kwamen met een broodje en stukjes kaas voor ons, ze smeten die op de grond, in het zand. Met onze handen en voeten nog steeds gebonden moesten we het brood en de kaas uit het zand opeten, net als honden. Toen dat niet lukte, werden we opnieuw geslagen.

Ik herinner me een jongen van 17, die alleen met zijn moeder leefde; hij weigerde informatie aan de officieren te geven, die werden zo boos dat ze hem buiten bewustzijn sloegen. Zelfs toen bleven ze tegen hem aan trappen. Grote mannen begonnen te huilen als vrouwen die net hun mannen hadden verloren. “Ik heb hem zojuist een medische behandeling gegeven”, zei de officier die tegen de bewusteloze jongen schopte, “nu wordt hij vast weer wakker.”

Mahmoud werd na drie weken vrijgelaten: een politieman getuigde dat hij onschuldig was. Een aantal weken later vluchtte hij via Libië naar Nederland, nadat bleek dat hij opnieuw werd gezocht.

Human Rights Watch

“President Al-Sisi heeft de politie en nationale veiligheidsagenten groen licht gegeven om martelen te gebruiken wanneer ze dat maar willen”, stelt Joe Stork, de vice-directeur Midden-Oosten van HRW. “Hun onschendbaarheid voor het systematisch gebruik van martelpraktijken ontneemt burgers alle hoop op gerechtigheid”, aldus Stork.

HRW schrijft in haar rapport dat volgens gevangenen een typische martelsessie begint met het toedienen van elektrische schokken met een handverdovingsgeweer, vaak op gevoelige plekken zoals in de oren of het hoofd, terwijl de verdachte geblinddoekt, uitgekleed en geboeid is. Ook worden ze gestompt of geslagen met stokken en metalen staven. Als verdachten niet de gewenste antwoorden geven, wordt de duur van de elektrische schokken verlengd, schrijft HRW, “of op andere delen van het lichaam toegepast, zoals de genitaliën.”

Een van de getuigenissen uit het HRW rapport. Bron: www.youtube.com

Ook de VN presenteerde een rapport over de systematische martelingen in Egypte. Dit is het resultaat van vijf jaar onderzoek.

Reactie Egyptische overheid

Daags na verschijnen van het HRW-rapport werd de website van HRW in Egypte geblokkeerd. Het Egyptische ministerie van Buitenlandse Zaken belegde een persconferentie over het rapport, noemde het “ongefundeerd” en beschuldigde HRW ervan Moslimbroeders te zijn.

Bron: twitter.com

“Egypte was een van de 48 landen die in 1948 de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens ondertekende, en het behoort tot de staten die 8 van de 9 internationale mensenrechtenconventies hebben ondertekend. “Egypte heeft een zero tolerance beleid jegens martelen. HRW heeft nul bewijs tegen Egypte.”

Het Ministerie van Buitenlandse Zaken zei vervolgens dat “de onafhankelijke Egyptische Nationale Raad voor Mensenrechten in 2015 concludeerde dat gevangenissen in Egypte vrij zijn van systematische martelingen, en dat in individuele zaken van martelingen het Ministerie van Binnenlandse Zaken resoluut en voortvarend reageert.” Voorts voerden ze aan dat politieagenten tegenwoordig verplicht een mensenrechtentraining volgen.

HRW compileerde een korte impressie van de reacties in door de staat gecontroleerde media op hun rapport. Bron: twitter.com

Meteen na de machtsovername van Al-Sisi in 2013 zijn alle kritische zenders van Egypte op zwart gezet en werden hun journalisten gearresteerd.

Voor het maken van verhalen hebben we jouw steun nodig.

Ja, ik word vriend (€6 per maand)
5628d2340f468b3c134d6b469e278abf_400x400

Rena Netjes

Rena Netjes is journalist en arabist. 
Profielpagina