Mbeki blijft bij zijn standpunt over aids

11-07-2000
Door: OneWorld Redactie
Bron: doris

De wetenschapper, die in 1996 werd uitgeroepen tot ‘Man van het Jaar’ door het Amerikaanse tijdschrift Time, bestrijdt dat. Hij liet een foto zien van hiv dat een cel aanvalt en zei: ‘Dit, dames en heren, veroorzaakt aids.’

De Zuid-Afrikaanse minister van Volksgezondheid kwam dinsdag voor Mbeki op. Hij zei dat de president nooit ontkend heeft dat er een relatie bestaat tussen hiv en aids. De president vraagt zich wél af of het virus de enige oorzaak is van de aids-epidemie in Afrika.

Bij de opening van de Aids-conferentie zondag in Durban benadrukte Mbeki dat ook armoede een oorzaak is van aids. Uit protest tegen Mbeki's 'statement' verlieten honderden mensen de zaal.

De Zuid-Afrikaanse president Mbeki ligt zwaar onder vuur. Hij trekt niet alleen de relatie tussen hiv en aids in twijfel, maar hij benoemde ook enkele 'dissidente' aids-wetenschappers tot zijn adviseurs. Zij zoeken de oorzaak van de grote aids-epidemie in Afrika niet in het virus, maar in de armoede die het continent teistert.

De Zuid-Afrikaanse president stelt dat de situatie in Afrika onvergelijkbaar is met die in het Westen. Aids 'raast 'over het Afrikaanse continent - het aantal seropositieven neemt nog steeds snel toe - terwijl de ziekte in het Westen afneemt. Ook wordt de ziekte in Afrika voornamelijk door heteroseksueel contact overgebracht en niet door homoseksueel contact, zoals in het Westen. Hij twijfelt aan de bruikbaarheid van de Westerse kennis en medicijnen op zijn continent. 'We kunnen niet zomaar de Westerse ervaring opleggen op de Afrikaanse realiteit, welke lessen we ook kunnen leren van het Westen', schreef Mbeki eerder dit jaar aan de Amerikaanse president Clinton.

Waarom niet luisteren naar een andere mening?
In een reactie publiceerden vijfduizend wetenschappers vorige week een verklaring waarin zij stellen dat hiv 'duidelijk en ondubbelzinnig' de veroorzaker is van aids.

Waarom de Zuid-Afrikaanse president zo'n controversieel standpunt inneemt, weet K. Schuringa van het Nederlands instituut voor Zuidelijk Afrika (NiZA) niet. 'In het algemeen is Mbeki voorzichtig met het innemen van een standpunt, maar in deze kwestie heeft hij zich vastgebeten. Ik denk dat hij op die manier zijn kritiek wil uiten op de Westerse benadering van aids.'

K. Boahene, sociaal wetenschapper bij Afapac, een Afrikaanse organisatie voor aids-preventie, beaamt dat. Volgens hem vindt Mbeki dat de Westerse kennis niet zomaar bruikbaar is in Afrika. Bovendien zijn de prijzen van aids-remmende medicijnen voor de meeste Afrikanen veel te duur. Dit zou ook een reden zijn waarom een aantal wetenschappers naar andere oplossingen zoekt.

Boahene vindt de aanvallen op Mbeki onterecht. 'Er zijn twee soorten aids-onderzoekers: degenen die denken dat hiv de enige echte veroorzaker van aids is en degenen die dat betwijfelen. Mbeki wil ze allebei aan het woord laten. Op die manier prikkelt hij de discussie tussen de twee groepen en is een oplossing misschien makkelijker te vinden.'

In de brief aan Clinton legde Mbeki uit waarom hij ervoor koos om dissidente wetenschappers in een adviespanel aan te wijzen. 'Er is gezegd dat sommige wetenschappers gevaarlijk zijn en dat je geen contact met hen zou moeten hebben. Nog niet zo lang geleden mochten in ons land andersdenkenden niet in de media geciteerd worden, omdat het gezag vond dat hun mening gevaarlijk was. We worden nu gevraagd precies hetzelfde te doen als het racistische apartheidsbewind vroeger deed. Namelijk niet te luisteren naar andere standpunten.'

Uit onderzoek van de VN-organisatie UNaids blijkt dat er wereldwijd al 53 miljoen mensen besmet zijn geraakt met hiv. Zo'n 19 miljoen mensen zijn overleden. Van de overgebleven 35 miljoen woont 70 procent in Afrika. In Zuid-Afrika is 10 procent van de bevolking geïnfecteerd, in Botswana zelfs 35 procent.

Meer nieuws over de Aids-conferentie

Reacties