Maatschappelijke verantwoording Nederlandse bedrijven onder de maat

03-11-2004
Door: OneWorld Redactie
Bron: OneWorld

Dit is één van de belangrijkste conclusies uit de Transparantiebenchmark 2004. De Transparantiebenchmark is een onderzoek naar de transparantie van de maatschappelijke jaarverslaggeving van de 175 grootste bedrijven uitgevoerd door adviesbureau Berenschot en Universiteit Nyenrode in opdracht van het ministerie van Economische Zaken.

Het onderzoek rangschikt bedrijven op een ‘transparantieladder’ met de categorieën: voorhoede, subtoppers, kanshebbers, zoekers en hekkensluiters. Slechts 13 procent behoort tot de voorhoede of subtoppers.

ABN Amro, Unilever, Shell, Rabobank, DSM, Philips en ING Groep komen het beste voor de dag. Zij geven in hun verslaglegging de meeste informatie over de invloed van hun activiteiten op mensenrechten en milieu. Ook maken zij melding van overleg met stakeholders (maatschappelijke organisaties en andere betrokkenen) en geven zij inzicht in hoe maatschappelijk verantwoord ondernemen (mvo) in het bedrijf is ingebed.

Dertig bedrijven publiceerden behalve een financieel jaarverslag ook een apart maatschappelijk verslag over milieu, mvo en duurzaamheid. Overigens komen mensenrechten het minst onder de aandacht, terwijl het overgrote deel van de bedrijven actief is in ontwikkelingslanden of daar via hun productieketens belangen hebben.

Goede bedoelingen

Ruim tweederde van de Nederlandse bedrijven is echter weinig transparant. Die bedrijven geven blijk van goede bedoelingen maar leggen niet uit hoe die worden waargemaakt. Ook ontbreekt in jaarverslagen vaak voor de hand liggende informatie over bijvoorbeeld eigendomsverhoudingen, de publicatiedatum of zelfs adresgegevens. Van 23 bedrijven kwam zelfs geen enkel verslag uit.

‘Een pijnlijk gegeven’, aldus staatssecretaris Van Gennip van Economische Zaken in een persverklaring. Van Gennip vindt dat mvo voor bedrijven vanzelfsprekend zou moeten zijn en wil mvo uit de sfeer van vrijblijvendheid halen. Maatschappelijk verslaggeving is niet wettelijk verplicht. Zo ver wil Van Gennip ook niet gaan.

Maatschappelijke organisaties

De onderzoekers namen ook 25 maatschappelijke organisaties de maat. Deze behalen relatief hoge scores in de ‘transparantiebenchmark’. Hun jaarverslagen bieden gemiddeld veel en relevante informatie over financiën, activiteiten, organisatiestructuur, interne en externe richtlijnen en samenwerkingsverbanden.

Deze goede resultaten zijn opmerkelijk omdat er nog al eens geklaagd wordt over het gebrek aan transparantie van maatschappelijke organisaties. Zij erkennen inmiddels dat zij dezelfde standaarden moeten hanteren als die zijn aan bedrijven opleggen.

Amnesty International komt als beste uit de bus, direct gevolgd door KWF Kankerbestrijding, Novib, Pax Christi, Consumentenbond, Cordaid, Milieudefensie en Natuurmonumenten. Opnieuw bleek dat de onderzochte actiegroepen, goede doelen en belangenorganisaties minder open zijn over de salarissen van hun managers en bestuurders. Alleen Amnesty International, de Hartstichting en KWF Kankerbestrijding geven salarisinformatie in hun jaarverslag.

color=red>

Transparantiebenchmark bedrijven
Transparantiebenchmark maatschappelijke organisaties

Reacties