LLTB-aanpak werpt vruchten af in Senegal

18-08-2004
Door: Agriterra
Bron: Agriterra

“Er hebben zich grote veranderingen voorgedaan in het gebied op het terrein van de ontsluiting van het eiland“, schrijft delegatieleider Doortje Linders in haar rapport. "Op dit moment is er op het gehele eiland telefoon: zowel mobiel als via telefoonkantoortjes. Er zijn hoogspanningsmasten voor de verbinding met de centrale elektriciteitsvoorziening van Manantali (Mali) neergezet. Verwacht wordt dat binnen een jaar de eerste dorpen voorzien zijn van elektra. En er is een nieuwe gemotoriseerde pont die de Doué rivieroevers verbindt!”

Het verhaal van Ile à Morphil begint eind jaren zeventig. Twee grote ontwikkelings¬organisaties uit Nederland, het Koninklijk Instituut voor de Tropen en de Universiteit van Wageningen, besluiten om de arme boeren in dit gebied op de grens met Mauritanië een handje te helpen. In dit door droogte geteisterde gebied dat ongeveer even groot is als Limburg, leggen zij een irrigatiestelsel aan. De bedoeling was om de bewoners meer voedselzekerheid te geven en werkgelegenheid te scheppen voor de jonge mannen van het eiland, die anders zouden wegtrekken naar het buitenland. Na 22 jaar besluiten de organisaties om het project te beëindigen en na enige tijd wordt de LLTB bereid gevonden om Ile à Morphil min of meer te adopteren. Doortje Linders van de LLTB herinnert zich nog haar eerste indrukken van het project: “De Nederlandse ontwikkelingswerkers hadden de boel slordig achtergelaten. Geen fatsoenlijke weg, geen medische zorg, geen sociaal-economische activiteiten, helemaal niets. Bovendien hadden ze gewoon aarden kanalen gemaakt. In een gebied dat regelmatig overstroomt bij regen. Die kanalen zijn vaak een kilometer lang en onderweg gaat er ongelofelijk veel water verloren. Vaak komt er haast niks meer op de veldjes, die bevloeid moeten worden. Pas in de laatste fase van het project (in 2000) is men begonnen met de aanleg van betonnen kanalen voor een paar dorpen. Deze methode gaan we nu, samen met onze zusterorganisaties, op meer plaatsen toepassen.” Dat deze aanpak vruchten afwerpt, merkte het team van de LLTB, want in plaats van het voortdurend onderhouden van het irrigatiestelsel krijgen de mensen nu meer tijd voor kleinschalige arbeid, zoals de kleinhandel en het houden van kippen en schapen.
Sinds de LLTB vanaf het einde van de jaren negentig zich inzet voor Ile à Morphil heeft men zich vooral bezig gehouden met de versterking van twee organisaties ter plekke: de Vrouwen Unie met ruim 11.000 leden en de Privé-boeren (175 leden). Het gaat om praktische hulp, van boer tot boer, en het leren opkomen voor je belangen. Doortje Linders voelt ook veel verwantschap met de moeizame strijd voor emancipatie die de vrouwen in Senegal voeren. “Hun situatie is heel vergelijkbaar met de onze. We hebben de vrouwen van Ile à Morphil ook de ontstaansgeschiedenis van de LLTB verteld. Hoe wij ook uit pure armoede begonnen zijn en hebben geprobeerd de krachten te bundelen. De vrouwen daar verkeren nog in een sterk ondergeschoven positie ten opzichte van de man. Zij doen over het algemeen het zware werk. En voor bijna alles moeten zij toestemming aan de man vragen. Maar laten we niet vergeten dat je dit in Nederland ook had, nog maar zo’n vijftig jaar geleden.... Ik merk dat de Senegalese vrouwen in de loop van de tijd zelfbewuster geworden zijn. Ze ontplooien nu gezamenlijk activiteiten om inkomen te verwerven en worden daardoor minder afhankelijk. Ook van hun mannen.”
De delegatie signaleert in haar rapport een veelheid aan problemen. In de landbouw gebrek aan kwaliteitsproducten, in de veeteelt te grote kuddes, tekort aan voeding en ziektes. In de handel moet het hele proces van producent tot klant nog op poten gezet worden. “Het wordt nu tijd”, aldus Doortje Linders, “om prioriteiten te stellen, maar wij geven alleen maar adviezen. Alleen met geld en grote machines komen, helpt niet.”

Nico Hammelburg
Nieuwsredactie Agriterra

Reacties