Latijns-Amerikaanse politiek onder zware druk door crisis

31-03-2003
Door: OneWorld Redactie
Bron: OneWorld

De crisis is groot, want ook oppositiepartijen hebben meestal geen antwoord op de uitdagingen waarvoor de politiek in Latijns-Amerika staat.

‘De moeilijkheden van Latijns-Amerikaanse presidenten om hun ambtstermijn af te maken en de snelle afname van hun populariteit hebben te maken met problemen van bestuurbaarheid,’ zegt de Argentijnse socioloog Ernesto López, professor aan de universiteit van Quilmes. ‘Ze hebben het vooral zwaar met de spanning tussen de eisen die een geglobaliseerde economie stelt en de noodzaak om voor sociale integratie te zorgen.’

Momenteel vinden politici daar volgens López geen goed antwoord op. De politiek wordt ondergeschikt gemaakt aan de markt, veel burgers voelen zich niet meer goed vertegenwoordigd en de democratie raakt in diskrediet. Alleen in landen met gedegen instellingen lijkt de kans klein dat die ontwikkeling tot aanhoudende politieke instabiliteit leidt.

Landen op een rij

Er zijn nog altijd sterke presidenten in Latijns-Amerika. Luiz Inácio Lula da Silva heeft na zijn aantreden op 1 januari in Brazilië meteen een begin gemaakt met grootse hervormingsplannen en zag zijn populariteit sindsdien nauwelijks dalen.

De president van Mexico, Vicente Fox, vergrootte juist zijn populariteit. Door de groeiende economie en Fox’ felle kritiek op de oorlog in Irak staan de Mexicanen lijnrecht achter hun leider.

President Ricardo Lagos scoorde ondanks een groot corruptieschandaal (het grootste van de sinds 1990 zittende centrumlinkse regeringscoalitie) opvallend hoog in Chili. Afgelopen december vond 52 procent van de bevolking dat Lagos het goed deed. Chili heeft als een van de weinige landen in Zuid-Amerika weinig last van de huidige crisis. Al is de werkloosheid erg hoog en neemt de inkomensongelijkheid alleen maar toe.

Luis González Macchi, de president van Paraguay, weet zich daarentegen maar net overeind te houden. Toen hij in 1999 aan de macht kwam, stond 80 procent van de bevolking achter hem. Maar inmiddels beoordeelt iets meer dan 1 (!) procent zijn beleid als goed of erg goed. 88 procent van de ondervraagden geeft hun regering een onvoldoende. González Macchi, beschuldigd van corruptie, overleefde in februari met moeite een motie van afkeuring in de senaat. Uiteindelijk werd er besloten dat hij zijn ambt mocht behouden omdat er in april verkiezingen komen.

President Alvaro Uribe Velez van Colombia won in mei 2002 de verkiezingen met 53 procent van de stemmen. Maar de binnenlandse corruptie- en drugsoorlog oefenen een zware druk uit op de nieuwe leider. Gewapende groepen terroriseren de bevolking en ondermijnen voortdurend het gezag. Uribe’s belangrijkste verkiezingsbelofte is dan ook veiligheid. Dat blijkt moeilijk waar te maken in land waar meerdere vijanden op de loer liggen.

De Argentijnen worstelen al sinds december 2001 met het presidentschap. Toen maakten de protesten tegen de aanhoudende recessie de positie van president Fernando de la Rúa onhoudbaar, al had hij nog twee jaar te gaan. Zijn opvolger, Adolfo Rodríguez Saá, hield het maar 10 dagen uit. En de huidige president, Eduardo Duhalde, heeft al aangekondigd dat de nieuwe president die in april wordt gekozen, zijn taak zo snel mogelijk mag overnemen. Maar de Argentijnen lopen niet warm voor de nieuwe kandidaten.

In Bolivia trad Gonzalo Sánchez de Lozada bijna af toen er in januari 19 doden vielen bij hevige protesten van boeren tegen zijn beleid. In februari vielen er nog eens 33 doden toen ook de middenklasse op straat de confrontatie aanging met de politie. Sánchez de Lozada is amper zeven maanden aan de macht, maar zijn populariteit is gekelderd van 46 naar 21 procent. Het is duidelijk geworden dat hij geen verbetering kan brengen in de sociale situatie en tegelijk kan blijven vasthouden aan de fiscale hervormingen die het Internationaal Monetair Fonds (IMF) het land heeft opgelegd.

De Peruaanse president Alejandro Toledo, die meer dan 60 procent van de bevolking achter zich had toen h

Noticias, meer informatie over Latijns Amerika

Reacties