‘Hulp komt vooral consultants en bedrijven ten goede’

27-05-2005
Door: OneWorld Redactie
Bron: OneWorld

Het vrijdag uitgebrachte rapport van Actionaid komt nog geen twee dagen na het besluit van de EU de hulp aan ontwikkelingslanden te verdubbelen.

ActionAid berekende dat slechts eenderde van de officiële hulp van de G7 in 2003 daadwerkelijk ten goede kwam aan armoedebestrijding. De G7 zijn de rijkste industrielanden: Engeland, de Verenigde Staten, Duitsland, Italië, Canada, Frankrijk en Japan.

Zo zou van de hulpgelden van de VS en Frankrijk 90 procent niet direct worden besteed aan armoedebestrijding. Van de G7-landen komt Groot-Brittannië het beste uit de bus met 71 procent aan 'echte' hulp. Van de overige rijkere landen krijgen met 81 procent aan 'echte' hulp Luxemburg, Denemarken en Noorwegen de beste cijfers.

Gebonden hulp

De Britse hulporganisatie weet talloze oorzaken op te sommen voor de 'schijnhulp': dure internationale consultants, waar lokale deskundigen soms ook volstaan; 'gebonden' hulp, die moet worden besteed in het donorland; slechte coördinatie, implementatie, toezicht en rapportage; hoge administratiekosten; schuldvermindering die als hulp wordt meegeteld; betaling met hulpgeld van immigratiediensten.

Actionaid werkte samen met onderzoekers in Cambodja, Uganda, Ethiopië en Vietnam om te zien hoe het geld werd besteed. Zij signaleerden bijvoorbeeld dat in Cambodja de kosten voor 740 internationale consultants 50 tot 70 miljoen dollar bedroegen. Dit was bijna evenveel als de totale salariskosten voor de 160 duizend mensen die voor de Cambodjaanse overheid werken.

Japan en de VS blijken koplopers als het gaat om verstrekking van gebonden hulp. Van de hulp van Japan aan Vietnam is 86 procent besteed aan infrastructuurprojecten waarvan vooral Japanse bedrijven profiteerden.

Ook de VS verwachten dat Amerikaanse bedrijven extra opdrachten krijgen als zij hulp verstrekken. Dat gaat zover dat het VS-plan voor aidsbestrijding de aanschaf van goedkope medicijnen verbood. Amerikaanse farmaceutische bedrijven kregen lucratieve contracten terwijl minder mensen konden worden geholpen.

Scheidsrechter

'Echte hulp doet veel goed en we hebben veel meer nodig', zegt een van de auteurs van het rapport in de Britse krant The Guardian. 'Het doel van de Verenigde Naties is om jaarlijks 0,7 procent van het Bruto Nationaal Product (BNP) te besteden aan hulp. De G7-landen besteden nu slechts 0,07 procent van het BNP daadwerkelijk aan armoedebestrijding.

De auteurs hebben niet in alle gevallen de complete gegevens tot hun beschikking gehad. Ze denken dat de daadwerkelijke percentages nog lager zullen zijn.

Actionaid hekelt de slechte controle op de hulp. Ze pleit dan ook voor een nieuwe internationale overeenkomst die een eerlijke verdeling van de macht tussen donorlanden en ontvangende landen moet garanderen. Beide partijen zouden voortaan verantwoording over bestedingen moeten afleggen. Volgens Actionaid zou daarbij een VN- commissaris voor Ontwikkelingshulp de beste scheidsrechter zijn.

Reacties