'Het verzet komt diep uit het land'

16-11-2004
Door: OneWorld Redactie


Raed Jarrar gesnedenDe teller van het aantal bezoekers op je eigen site staat bijna op een half miljoen. Had je ooit kunnen denken dat zoveel mensen jouw dagboek zouden lezen?

In het begin zeker niet. Het eerste blog dat ik met Salam Pax en Gee bijhield, was gewoon een manier waarop wij met elkaar spraken over de dagelijkse gebeurtenissen in ons leven. Naarmate de invasie in Irak naderde ging het gesprek daar hoofdzakelijk over. Omdat onze ideeën over de invasie sterk verschilden, ging die discussie er heftig aan toe. Geleidelijk aan merkten we dat andere mensen onze weblogs gingen lezen. Eerst andere bloggers, maar dat veranderde al snel nadat de internationale media ons hadden ontdekt.

In maart dit jaar ben ik met mijn eigen weblog 'Raed in the middle' begonnen. Het was een tumultueuze tijd waarin onder meer Sjeik Yassin van Hamas werd vermoord. In de eerste week dat mijn weblog de lucht in ging, had ik 90.000 bezoekers.
Inmiddels heeft mijn hele familie een eigen weblog. Het interessante aan hen is dat zij een microvoorbeeld zijn van de complexe situatie in Irak. Mijn moeder is sji-itisch, mijn broer is een soennitische fundamentalist, mijn andere broer is een gewone puber met merkkleding en heavy metal posters op zijn kamer, zelf ben ik agnost en mijn vader is een typische zakenman van Palestijnse afkomst. Zo heb je vier verschillende meningen in één gezin. Wij laten zien dat je kunt samenleven zonder dat iemand van buiten zich daar mee bemoeit.

Je hele familie heeft dus een weblog en je Iraanse vriendin ook. Spreken jullie elkaar nog wel eens gewoon of gaat alle communicatie via het internet?
Mensen hebben inderdaad het beeld van ons dat wij alleen maar achter een beeldscherm zitten. Dat valt wel mee hoor. Ik woon nu vanwege mijn studie in de Jordaanse hoofdstad Ammam met mijn vriendin. Een broer zit in Canada en de rest van de familie in Bagdad. Behalve e-mailen en chatten bel ik vrijwel elke dag met mijn familie. Soms kan ik ze niet bereiken en dan stelt het me gerust als ik wel op het internet hun verhalen kan lezen.

Mijn moeder schrijft in het Arabisch en werkt onder andere aan 'Het grote Irakese kookboek' op het internet. Ik lees haar weblog graag. Dat geeft me een gevoel van thuis. Zelf schrijf ik in het Engels en probeer ik ook zoveel mogelijk in het Engels te lezen. Ik zie het als mijn missie om mijn boodschap te verspreiden. Niet iedere Irakese jongere heeft daar tenslotte de mogelijkheden voor.
Door in Engels te schrijven bereik ik de mensen die het eens zijn met de Amerikaanse invasie van Irak. Ik vind het belangrijk om hen ook de andere kant van het verhaal te laten horen en uit te leggen wat werkelijk de wortels van het probleem zijn. Amerikaanse burgers denken nog te veel in slogans als evil en satan zonder dat ze oog hebben voor de context. Ze hebben bijvoorbeeld geen flauw idee waarom mensen in het Midden-Oosten hen bijvoorbeeld haten. Namelijk vanwege hun opstelling in het conflict tussen de Palestijnen en de Israeli's, vanwege hun vorige belabberde optreden in Irak en hun steun aan andere dictaturen in de regio's zoals Egypte, Saoedi-Arabië en Koeweit.

Maar denk je dat je met jouw weblog ook die mensen bereikt? Komen niet juist diegenen die op zoek zijn naar de andere kant van het verhaal, op je site terecht?
Ik merk dat er drie soorten mensen zijn die mijn weblog bekijken en daarop reageren. Allereerst de vredesactivisten die me een schouderklopje geven en zich haast verontschuldigen dat ze Amerikaanse staatsburger zijn.
Het tweede soort noem ik maar het arrogante type. Dat is diegene die me voor leugenaar en weet ik wat niet allemaal uitmaakt zonder in te gaan op de inhoud van mijn argumenten.
Het laatste type is op zoek naar meer informatie. Die mensen bedanken me voor de informatie die ik op de site zet en stellen me vragen zoals of ik op Bush of Kerry zou stemmen. En dat is belangrijk. Die 200 miljoen Amerikanen hebben immers met hun stem een verantwoordelijkheid voor de rest van de wereld.

De uitslag van de verkiezingen was dan ook een enorme teleurstelling. Ik snap niet dat ook al zijn 10.000 Amerikaanse soldaten gedood of gewond in Irak, niet het buitenlandse beleid, maar het homohuwelijk beslissend was voor de Amerikaanse stem.

Hoe ga je om met al die reacties op je weblog?
Ik probeer iedereen te antwoorden. Ook op de haatmail reageer ik. Dan zeg ik vaak dat ik hun reactie niet de juiste manier vind om de discussie aan te gaan. Vaak krijg ik daar dan nog hele goede reacties op en raken we uiteindelijk nog in gesprek met elkaar.

Als je iedereen antwoordt, kom je dan nog wel eens achter het scherm vandaan?
Iedere dag besteed ik zeker een paar uur per dag aan mijn verschillende weblogs. De andere uren reserveer ik voor mijn afstudeerscriptie. Ik ben bezig om architect te worden. Dat ik door het 'bloggen' minder tijd overhoud voor mijn studie vind ik niet zo erg. Deze weblog over de situatie in Irak is het project van mijn leven. Door dat zo persoonlijk mogelijk te maken, maakt het de gebeurtenissen in Irak ook levendiger voor de bezoekers van de site.
Een andere reden waarom ik het belangrijk vind om mijn website een persoonlijk tintje te geven, is dat mensen weten dat er niet een of andere organisatie achter zit, maar een echt iemand. Bij sommige andere Irakese weblogs vraag ik me heel sterk af wie er echt achter zit. Als je sommige links op hun site volgt kom je bij rare organisaties uit. Meestal zijn dat de sites die beweren dat het allemaal reuze meevalt met de situatie in Irak. Dit vind ik heel erg, zo krijgen mensen een verkeerd beeld.

Tijdens de invasie konden we de ontwikkelingen in Irak volgen dankzij de weblogs van meerdere Irakezen. Verzetsgroeperingen gebruiken internet om hun boodschappen en video's van onthoofdingen op te zetten. Zou je kunnen zeggen dat waar de oorlog in Vietnam voor een televisierevolutie zorgde, de oorlog in Irak een internetrevolutie teweeg heeft gebracht?
Zeker. Internet was en is een belangrijk onderdeel van deze oorlog. Individuele media zijn voor het eerst de concurrentie aangegaan met de  mainstream media. Vanuit mijn huis kan ik net als CNN honderdduizenden mensen bereiken. Maar op het internet kun je niet zoals op andere media een stempel drukken van goed of fout. Het is een soort van horizontale laag die onderdeel uitmaakt van het hele conflict.

Zijn weblogs een bedreiging voor traditionele media?
Dat geloof ik niet. Zelfs individuele media beginnen niets zonder traditionele media. Die hebben tenslotte meer geld en mensen om aan nieuwsgaring te doen. Ik als blogger baseer me ook deels op de mainstream media.

Van zowel de traditionele media als het internet kun je je afvragen hoe betrouwbaar de informatie is en hoe gekleurd. Met name tijdens oorlogen zoals die in Irak is het moeilijk om als buitenstaander een goed beeld van de situatie te krijgen. Heb je nog tips voor mensen die zich tijdens een conflict goed willen informeren?
Erken dat alle media hun minpunten hebben. Lees en luister goed en probeer het standpunt van de bron te achterhalen. Wees je daar van bewust van. Kijk ook naar andere media en zie de tegenstrijdigheid in de verschillende berichten. Gebruik al die informatie en maak je eigen analyse.

Kunnen de nieuwe media ook een rol spelen bij de wederopbouw van Irak?
Ik ben daar een beetje dubbel in. Aan de ene kant ben ik zelf op mijn site een campagne begonnen waarbij individuen geld kunnen geven om medische hulp naar Falluja te sturen.
Tegelijkertijd ben ik van mening dat Irak geen buitenlandse hulp nodig heeft voor de wederopbouw. Het land heeft zelf alle grondstoffen en kennis in huis. Een tijdlang heb ik een eigen hulporganisatie in Irak gehad. Daarbij vond ik het ook belangrijk om mensen zelf te activeren. Wacht niet tot iemand komt om de straat te vegen of de school op te bouwen, maar ga zelf aan de slag.

De enige buitenlandse hulp die Irak zou kunnen gebruiken is misschien het kwijtschelden van de schulden. Ook moet ons land losgekoppeld worden van de Amerikaanse bedrijven die zogenaamd komen om het land op te bouwen maar ondertussen hun eigen zakken vullen. Bedrijven als Halliburton krijgen miljoenen, besteden het werk vervolgens voor veel minder geld uit aan een onderaannemer die de klus daarna voor nog minder geld doorschuift. Uiteindelijk wordt het werk voor een appel en een ei gedaan en is het ook nog eens van slechte kwaliteit. Het treurige hiervan is dat de Irakese bevolking wel uiteindelijk voor de kosten van de wederopbouw van Irak zal moeten opdraaien.

Nederland wil volgend jaar maart zijn troepen uit Irak terughalen. Is dat een verstandig besluit?
Ja. Alle buitenlandse troepen moeten weg uit Irak. Hun aanwezigheid geeft een politieke rechtvaardiging aan de invasie. Er hoeft maar één Nederlandse soldaat in Irak te zijn en dat is al een symbolische goedkeuring van de oorlogsmisdaden die in Irak zijn gepleegd. Wanneer alle andere buitenlandse troepen weg zijn dan wordt de realiteit zichtbaar dat een wereldmacht een ander land bezet.
Het is fout wat Amerika heeft gedaan. Wat je ook allemaal kunt zeggen over de regering van Saddam Hussein. Het was wel de nationale regering van een land. Een regering met fouten die vergelijkbaar zijn met de fouten die door regimes in Egypte, Saoedi-Arabië en Koeweit worden begaan. De invasie bleef niet beperkt tot het verjagen van Saddam Hussein. Een heel land is vernietigd.

Heeft het geen gevolgen voor de veiligheid in het land als alle buitenlandse troepen zich terug zouden trekken?
Irakezen zijn prima in staat om voor hun eigen veiligheid te zorgen. Het Westen heeft volgens mij ook een verkeerd beeld van de gevechten die in mijn land plaatsvinden. Men denkt dat het gaat om oud-regeringsgezinde troepen en religieuze fanatici. Maar het verzet komt diep uit het land.

Met wie zou je liever willen chatten: George Bush of Saddam Hussein?
Geen twijfel mogelijk: George Bush. Saddam heeft geen macht meer. De problemen van nu zijn belangrijker dan je bezig te houden met wat er vroeger is gebeurd. Het is belangrijk om druk uit te oefenen op diegenen die daadwerkelijk iets aan de situatie kunnen veranderen.

Hoe zie jij de nabije toekomst van Irak?
Somber, erg somber. Een jaar geleden toen de oorlog officieel over was schreef ik al in mijn weblog dat het ergste nog moet komen: interne strijd, veel slachtoffers en de totale vernietiging van het land. Dat destructieve proces zal nog zeker tien jaar duren.
Ik wil ook geen routekaart geven voor de toekomst van Irak. Dat komt op hetzelfde neer als iemand mijn huis in de brand zou steken en daarna aan mij zou vragen hoe ik denk dat het weer moet worden opgebouwd. Zij hebben het vuur aangestoken en moeten het zelf doven.

Zie je nog positieve ontwikkelingen?
Die zijn er wel. Zo waren de Irakezen eerst vrij apatisch op politiek gebied. Tegenwoordig zijn ze veel meer betrokken en proberen ze om zelf veranderingen in het beleid te bewerkstelligen. Ook waren we eerst geïsoleerdvan de rest van de regio. Dat is nu veranderd. Een ander belangrijk positief neveneffect van de invasie is dat door de internationale verontwaardiging die er is over de invasie van Irak de Amerikanen minder snel andere landen zoals Syrië en Iran binnen zullen vallen. En in die landen zelf zijn de machthebbers ook wakker geschud en zullen ze meer veranderingen toelaten. Desalniettemin vind ik dat deze positieve ontwikkelingen niet in verhouding staan tot de negatieve gevolgen van de oorlog.

Raed Jarrar is te gast op de publieksdag Fill the Gap van OneWorld, Hivos en IICD, 17 november in Hotel Arena in Amsterdam.
Fill the Gap begint om 11.00u. Toegang gratis!

Programma Fill the Gap

Raed in the middle


Alternatief medianetwerk in Irak

Salam Pax

 

Reacties