OneWorld presenteert:

Voordat je verder leest:

Onafhankelijke journalistiek voor een eerlijke en duurzame wereld kost tijd en geld. Als Vriend van OneWorld steun je voor € 4 per maand onze missie, lees je dagelijks bijzondere verhalen, ontvang je ons magazine en meer!

Ja, ik word Vriend Ik lees eerst verder

“Ik vind het eigenlijk helemaal niet fijn om na te vertellen, maar ja”, begint een vriendin. “Ik bleef afgelopen weekend bij iemand slapen omdat ik een slaapplek nodig had. Toen we seks hadden op zijn aandringen, kwam ik er op gegeven moment achter dat hij stiekem het condoom had afgedaan. Ik ben gelijk vertrokken.”

De geanimeerde sfeer aan de dinertafel van eerder die avond verdwijnt als sneeuw voor de zon. We vallen geschrokken stil. Shit, dit kan je dus zo maar overkomen. Ze voelde dat hij haar grenzen had overschreden, maar gaf zichzelf later de schuld dat ze niet eerder aan de bel trok, en was verward: was dit slechte seks of seksueel geweld? “Ik had ook gewoon niet mee moeten gaan”, mompelt ze na.

Wat deze man in bed flikte, is helaas geen unicum. Zonder instemming een condoom verwijderen tijdens seks heet stealthing (en gebeurt zowel bij mannen als bij vrouwen). Het kan leiden tot een ongewenste zwangerschap, een soa en allerlei nare mentale gevolgen. Net zoals bij verkrachting. In 2017 werd een geval van stealthing in Zwitserland dan ook berecht als verkrachting; zonder condoom had het slachtoffer geen seks gewild. Hoewel het fenomeen niet nieuw is, wordt er in Nederland nauwelijks onderzoek naar gedaan. Psycholoog en seksuologe in opleiding Bonne van Rees (29) heeft zich er wel in verdiept.

Hoe leerde jij over het het fenomeen stealthing?
Bij mijn studie werd het behandeld als grenzend aan verkrachting. Ook vriendinnen heb ik er over gehoord: het ging dan vooral om het zeuren van mannen over condooms of desinteresse in eventuele risico’s van seks zonder condoom. Een vriendin van mij heeft ook meegemaakt dat een man haar penetreerde zonder condoom terwijl ze zei dat ze dat niet wilde. Ze was ervan in de war: ze wilde wel seks met hem, maar mét condoom. Ze wist dat hij een grens was overgegaan, maar kon het toch niet helemaal plaatsen.”

Waarom vinden mannen dit oké om te doen?
“Het lijkt erop dat daders de risico’s op soa’s niet belangrijk vinden en alleen aan hun eigen plezier denken in plaats van de gevoelens van hun bedpartner. Ze denken dat ze recht hebben op het lichaam van een ander. Het blijkt ook dat slachtoffers er niet altijd achter komen en de daders er dus mee weg komen. Daders stimuleren elkaar op fora en geven elkaar tips over hoe het zo onopvallend mogelijk te doen.

Ik denk dat er onwetendheid heerst bij de daders over de impact die het heeft op de slachtoffers. Dat ze denken dat het allemaal wel meevalt. Aan de andere kant denk ik: come on, hoe kan iemand denken dat dit okay is? Dat geldt voor alle soorten grensoverschrijdend gedrag natuurlijk: mensen weten heus wel dat verkrachten verkeerd is, maar toch gebeurt het dagelijks.

Screenshot_2016-07-31-12-09-01-1
Bonne van Rees Beeld door: Sjahin During

Stealthing wordt denk ik als een trend beschouwd door sommige media omdat er nu voor het eerst over wordt geschreven. Maar het is niet per se iets nieuws, het past in een bredere patriarchale cultuur waarbij mannen hun privilege misbruiken en bijvoorbeeld even een hand op iemands been leggen of een tik op de kont geven. Een cultuur waarbij daders het concept “toestemming” en de grenzen van wat wel en niet mag zogenaamd niet begrijpen. Het gaat niet om de serieverkrachter maar eerder om de “normale jongen” die denkt dat hij gewoon kan pakken wat hij pakken kan en daarbij grenzen overschrijdt.

Daders stimuleren elkaar op fora en geven elkaar tips over hoe het zo onopvallend mogelijk te doen

Niet alleen vrouwen zijn overigens slachtoffer van stealthing: ook mannen die seks hebben met mannen kunnen slachtoffer zijn. Stealthing valt wat mij betreft onder seksueel geweld, en is dus geen ‘seks-trend’. Er zijn al landen waar het strafbaar is gesteld. Het is penetratie zonder toestemming en een grove schending van autonomie, waardigheid en zeggenschap over het eigen lichaam.

Aziz_Anzari_December_2011

Aziz Ansari en de norm van seksueel pushen

Hoog tijd dat we jongens anders leren omgaan met seksualiteit.

Wat voor effect kan stealthing hebben op slachtoffers?
“Het gaat niet alleen om het risico op een soa of ongewenste zwangerschap (en de zorgen daarover), maar vooral om het gevoel dat iemand anders daar blijkbaar niet om geeft. Het vertrouwen en autonomie van slachtoffers is geschaad; er is iets met hun lichaam gebeurd waar ze geen toestemming voor hebben gegeven. Ze voelen dat hen iets ergs is aangedaan maar weten niet of het seksueel geweld is of niet. Dat verwart. Terwijl het effect op slachtoffers wel vaak hetzelfde is als bij verkrachting.”

Op welke manier kunnen mannen wél op verantwoorde wijze omgaan met weerstand tegen condooms?
Er zijn zeker ook verantwoordelijke mannen, laten we die niet vergeten, maar vaak zijn het toch de vrouwen die verantwoordelijk worden geacht voor anticonceptie en bescherming tegen soa’s. Ik heb eens meegemaakt dat een man tegen me zei: ga jij maar aan de pil. Excuse you?! Mannelijk privilege in pure vorm.

Vaak beginnen mannen er niet zelf over en zijn het de vrouwen die het – voor sommigen toch ongemakkelijke – onderwerp moeten aansnijden. Jonge meiden staan al niet altijd even zeker in hun schoenen maar moeten wel sterk staan als hun partners ook nog eens gaan zeuren en pushen: ‘Heel even maar’.

Ik snap dat seks zonder condoom lekkerder is voor veel mensen. Dus als je als man graag zonder condoom wilt neuken: begin dan zelf over het onderwerp en stel voor om samen een soatest te gaan doen. Maar het is heel simpel: wil je partner alleen seks met condooms om wat voor reden dan ook; dan is dat zijn of haar recht. Ga niet proberen hen over te halen of stiekem te doen. Dat kan enorme schade berokkenen. Laat mensen beslissen over hun eigen lichaam. En als je per se zonder condoom wilt neuken, ga je maar op zoek naar iemand anders die daar wel toestemming voor geeft.”

Voor het maken van verhalen hebben we jouw steun nodig.

Ja, ik word vriend (€4 per maand)
PLLRAAK_JUSTINE__09S

Justine van de Beek

Redacteur Harlot

Justine van de Beek (22) is overtuigd feminist en als socioloog gespecialiseerd in gender en seksualiteit.
Profielpagina

Advertentie

wca2018_600x500_oneworld