Wetenschappers maken bedreigde diersoorten onbedoeld mikpunt voor stropers

26-05-2017
Door: OneWorld/IPS
Bron: OneWorld
Gekko. Foto: Pixabay - torstensimon
Actueel – 

De Chinese grotgekko staat te koop op internet en meer dan twintig nieuwe reptielsoorten worden achterna gezeten. Wetenschappelijke informatie over zeldzame en bedreigde diersoorten blijkt een goudmijn voor stropers te zijn.

Stropers kunnen niet alleen te lezen dát de soorten bestaan en hoe zeldzaam ze zijn, vaak krijgen ze er nog eens de exacte coördinaten bij. In het gerenommeerde tijdschrift Science roepen de Australische biologen David Lindenmayer en Ben Scheele hun collega’s daarom op om minder te publiceren. 

Het probleem is niet het onderzoek zelf, maar publicatie ervan, schrijven ze. Vroeger bleven rapporten beperkt tot gespecialiseerde bladen, die meestal niet verder kwamen dan de universiteitsbibliotheek; alleen de experts hadden er toegang toe. In deze internettijden raakt informatie echter snel wijdverspreid en is het toegankelijk voor iedereen, ook voor niet-wetenschappers.

Publiceer niet

Onder de veelzeggende kop Do not publish verzoeken Lindenmayer en Scheele hun collega’s dringend om minder te publiceren: “Biologen moeten bepaalde aspecten van hun eeuwenoude publicatiecultuur afleren en opnieuw nadenken wat de voordelen van de publicatie van locatiegegevens en habitatbeschrijvingen voor zeldzame en bedreigde soorten zijn, anders dragen ze ongewild bij tot de verdere achteruitgang van de soorten.”

Gekko te koop op internet

Een open publicatiecultuur is van cruciaal belang voor de wetenschap: hoe meer informatie wetenschappers met elkaar delen, hoe beter het onderzoek wordt. Maar soms zijn de nadelen groter dan de voordelen en dan moet je durven zwijgen, of minder precies zijn, stellen Lindenmayer en Scheele.

Meer dan twintig nieuwe reptielensoorten werden in de maanden na de publicatie van hun ontdekking het doelwit van stropers, geven ze als voorbeeld. Tik vandaag “Chinese cave gecko” (Chinese grotgekko) in op Google en de zoekmachine geeft al meteen als zoektip “Chinese cave gecko for sale UK” (Chinese grotgekko te koop in Groot-Brittannië).

Niet alleen stropers vormen een probleem. Ook de eigenaars van de grond waarop zeldzame soorten worden gevonden, kunnen vervelend gaan doen na publicatie. Ook natuurliefhebbers die op ontdekkingstocht gaan, kunnen in hun enthousiasme schade aanrichten.

Archeologie als voorbeeld

Als de publicatie van gegevens over een zeldzame dier- en plantsoort het voortbestaan van de soort sterk bedreigt, dan is het aangewezen om alleen zeer algemene locatiegegevens vrij te geven, stellen Lindenmayer en Scheele voor.

Ze verwijzen in hun oproep onder meer naar de archeologie, waar een vergelijkbare terughoudendheid in publicaties al langer bestaat. Ook archeologische sites zijn immers in trek bij criminelen, grondeigenaars en enthousiastelingen.

Reacties