Update: Wereldbank stemt in met gaspijpleiding TANAP

20-12-2016 Bron: OneWorld
Bilfinger - Natural gas pipeline USA
Een 3500 kilometer lange pijpleiding uit Azerbeidzjan via Turkije moet ons van gas gaan voorzien. De Wereldbank heeft onverwacht snel ingestemd met het financieren van dit omstreden project. Door het besluit dit jaar al te nemen ondermijnt de Wereldbank zijn eigen regels over openbaarmaking. Waarom is de Wereldbank niet transparant over publiek geld?
Actueel – 

Een groep prominente (voornamelijk) mannen uit de hele wereld kwam op 21 december in Washington bijeen. Zij vertegenwoordigen hun landen in het bestuur van de Wereldbank. Ook Nederland maakt daar deel van uit. Zij stemden over de vraag of  Europeanen de komende dertig jaar hun huizen nog zullen verwarmen met gas uit de Kaukasus.

Het project werd goedgekeurd. De bank besloot een lening te verstrekken aan Turkije en Azerbeidzjan. Beide landen ontvangen 400 miljoen dollar om de gaspijpleiding TANAP te financieren.

TANAP-watte?

Het ‘Trans- Anatolian Natural Gas Pipeline Project’ (TANAP) moet Europa gaan voorzien van gas. De 45 miljard dollar kostende pijpleiding zal van Azerbeidzjan via Turkije en Georgië naar Griekenland en Italië lopen. De kar van dit project wordt getrokken door onder andere BP, Socar, een Azerbeidjaans staatsbedrijf in energie en Botas een Turks staatsbedrijf in energie. Ook zijn er bouwbedrijven betrokken die banden hebben met de maffia en corrupt zijn. De Wereldbank is één van de belangrijkste geldschieters als zij instemt met de investering. Dan is het vrijwel zeker dat de bouw doorgaat.

Een interessant feitje: het hoofdkantoor van TANAP staat in Nederland.

tanap

Dubieuze pijpleiding

Diverse NGO’s bekritiseren het project omdat de pijpleiding mensenrechten schendt en het milieu schaadt. "In Turkije is de noodtoestand van kracht sinds de coup van afgelopen zomer", zegt Pieter Jansen van de organisatie Both ENDS. Hij onderzoekt internationale geldstromen. "Dit heeft grote democratische gevolgen voor de mensen daar en perkt hun vrijheden in. Zo kunnen zij zich moeilijk via media informeren over dit project of er tegen demonstreren". Jansen wijst ook op de situatie in Azerbeidzjan: "NGO’s kunnen niet onafhankelijk opereren, waardoor ze geen steun aan burgers kunnen verlenen." Kan Europa wel handel drijven met landen die een autocratisch regime op na houden?’

Maar misschien belangrijker nog: strookt deze investering wel met het Klimaatakkoord van ‘Parijs’? "Het maakt de Europese Unie afhankelijk van Turkije en fossiele brandstof", vult Jansen aan. "Verder is het een overbodige investering, want we hebben helemaal geen tekort aan energie en een overcapaciteit aan gas infrastructuur."

Waarom is het niet transparant?

Officieel had de besluitvorming pas volgend jaar maart moeten plaatsvinden. Zonder enige aankondiging of bekendmaking is dit ineens verplaatst. "Dit gaat in tegen het eigen beleid van de Wereldbank, dat naar eigen zeggen transparantie hoog in het vaandel heeft staan. Informatie over risicovolle projecten als deze zouden 120 dagen van te voren aangekondigd moeten worden. Dit maakt inspraak of bezwaar van burgers moeilijker", zegt Jansen. Het is voor hem een groot raadsel waarom de bijeenkomst plotsklaps drie maanden vervroegd is. "Als ik speculeer, kan ik mij voorstellen dat de Amerikaanse verkiezingen er mee te maken hebben. Deze pijpleiding is namelijk onderdeel van een geopolitiek spel dat het Westen minder afhankelijk van Rusland moet maken. Wanneer Donald Trump president is, maakt dat de realisatie van gaspijpleiding wellicht wat minder zeker, omdat hij banden met Rusland wil aanhalen."

Een andere grote geldschieter in dit project is de Aziatische Infrastructuurinvesteringsbank (AIIB), een financiële instelling van een jaar oud die vergelijkbaar is met de Wereldbank. Zij heeft inmiddels ook ingestemd met deze investering en kent het project 600 miljoen dollar toe. Voor AIIB is dit ook meteen de grootste investering die ze tot nu toe heeft gedaan. Dit jaar heeft de bank 1,7 miljard dollar aan diverse leningen uitstaan. Beide banken melden dat deze investering cruciaal is voor de economische ontwikkeling van Azerbeidzjan en het veilig stellen van de energievoorziening van Turkije en Europa.

Cathérine Minczeles

Cathérine Minczeles is redactiestagiair bij OneWorld en student Journalistiek...

Lees meer van deze auteur >

Reacties