Kokoswater: de volgende ‘superfood’ met dubieuze achtergrond?

31-07-2017
Door: Mara Nicolai
Bron: OneWorld
Foto: Flickr/Mike Mozart
Het scala aan duurzame en gezonde drankjes in de supermarkt heeft weer een nieuwe aanwinst: Obrigado. Het drankje beweert het meest frisse en pure kokoswater ter wereld te zijn. Lekker fris is het zeker, maar is het ook zo duurzaam als de makers beloven? OneWorld zocht het uit.
Achtergrond – 

Na kokosolie, is nu ook kokoswater gelabeld als ‘superfood’. Het water wordt zelfs gepromoot als sportdrank en als frisdrank voor dorstige hipsters op het terras. Het internet staat vol met websites die lijstjes met de gezonde eigenschappen van het water opsommen

MiljoenenindustrieDe industrie achter het drankje transformeerde van een verwaarloosbare omzet in 2004 naar een miljoenen industrie in 2009. De omzet van Coco Vita, de grootste kokoswater producent uit Amerika, werd vorig jaar geschat op 364 miljoen euro wereldwijd. Booming business dus.

Supermarkten liften vrolijk mee op de aandacht: de pakken en potten met kokosproducten zijn niet aan te slepen. In de schappen van Albert Heijn staan inmiddels negen verschillende merken kokoswater. Het vet en de olie van de kokosnoot bleken echter niet zo gezond als gedacht en bevatten meer verzadigd vet dan alle andere olie- en vetsoorten. Hoe gezond is kokoswater dan?

Suikerbom

Jasper de Vries van het Voedingscentrum vertelt dat kokoswater voor 95 procent uit water bestaat; maar omdat het ook suiker, vezel en eiwitten bevat, zitten er toch veel calorieën in. De Vries: “Het is niet de meest gezonde keuze. Je krijgt makkelijk en snel suiker binnen, zonder dat je er een vol gevoel van krijgt. Ja, er zitten mineralen in die je nodig hebt, maar die hoef je niet uit kokoswater te halen. Er zijn veel andere producten die goedkoper zijn en minder suiker bevatten.’’ Coco Vita voegt overigens extra zoetstoffen aan het water toe tijdens het proces.

Bestrijdingsmiddelen 

Hoe zit het met de duurzaamheid van dit hippe product? De Vries: “Vooral bestrijdingsmiddelen en de ontbossing die vaak samen gaat met het opzetten van kokospalmplantages belasten het milieu. Veel mangrovebossen moeten plaats maken voor deze plantages. Diverse larven, kevers en mijten kunnen als plaag in de plantages voorkomen en worden tegengegaan met bestrijdingsmiddelen.”

Veel mangrovebossen moeten plaatsmaken voor plantages van palmbomen voor kokoswater

Obrigado lijkt duurzaamheid echter hoog in het vaandel te hebben. Op hun kleurrijke website vertelt het bedrijf hoe hun kokosnoten worden gekweekt op kleine boerderijen om zo oerbossen te behouden, hoe al de restproducten worden hergebruikt en hoe Obrigado de lokale gemeenschap ondersteunt met bijvoorbeeld educatie. Door lage palmbomen te planten, zijn de noten makkelijk te plukken en elke boom krijgt een barcode om het groeiproces te volgen. Het klinkt allemaal erg aanlokkelijk.

Bomen met barcodes

Emilie Steentjes van Obrigado vertelt dat hun productieproces wel degelijk duurzaam is: “In tegenstelling tot veel concurrenten hebben wij onze eigen farms en een eigen fabriek en kopen wij dus niet de goedkoopste kokosnoten op veilingen. Hierdoor weten wij precies waar de kokosnoten vandaan komen en hoe ze worden verwerkt. Van het land van Obrigado was tijdens de aankoop 70 procent oerwoud, en dat houden we zo. We gebruiken alleen de 30 procent dat al landbouwgrond was.”

Ook Obrigado’s visie op bestrijdingsmiddelen is anders dan die van de meeste kokoswaterbedrijven, zegt Steentjes: “We gebruiken bestrijdingsmiddelen alleen op individuele basis, wanneer een boom echt ziek is. Onze lokale boeren zijn getraind om de behoefte van elke plant te herkennen. Via een barcode registreren zij de groei en eventuele ziektes van elke individuele boom. Daardoor weten we precies wat elke palm aan water en voedingstoffen nodig heeft. We willen zo eco-vriendelijk en duurzaam mogelijk te werk gaan, daarom proberen we ook 100 procent van de kokosnoot te gebruiken.”

We willen zo duurzaam mogelijk te werk gaan en proberen 100 procent van de kokosnoot te gebruiken

Onderzoek

Maar palmbomen gebruiken toch over het algemeen veel water? De Vries: “Het watergebruik van de kokospalmteelt is relatief hoog. Maar vergeleken met de palmolie- en sojateelt is er nog weinig onderzoek gedaan naar de duurzaamheidsaspecten van kokoswater.” Daarnaast is al het kokoswater in de schappen van onze supermarkten afkomstig uit exotische locaties, dus de ecologische footprint van het transport is enorm vergeleken met bijvoorbeeld een biologisch perensapje van eigen bodem. Zo’n eenvoudig feit vergeet je snel, wanneer de slogans over puur en duurzaam voedsel je overspoelen.

Meer onderzoek naar de duurzaamheid van kokosdrankjes is dus van belang. En voor het allerverste en duurzaamste kokoswater zul je toch echt zelf naar een tropische locatie moeten afreizen.

Foto header: Flickr/Mike Mozart

Mara Nicolai

Mara is redactiestagiair bij OneWorld. Ze is afgestudeerd in Global Crime,...

Lees meer van deze auteur >

Reacties