Europese markt blijft voorlopig op slot voor armste landen

22-12-2000
Door: OneWorld Redactie
Bron: onzeWereld

Commissaris voor Handelsbeleid Pascal Lamy had voorgesteld alle producten (behalve wapens) van armste landen van de wereld onbeperkte toegang te geven tot de Europese markt. Zo’n 60 procent van de export van MOL’s gaat al naar de EU. Onbeperkte toegang zou de economieën van die landen een flinke impuls geven.

Maar de Europese Commissie trok het ‘alles behalve wapens-voorstel’ na felle kritiek in. In Groot-Brittannië, Frankrijk, Duitsland, Spanje en Italië is een krachtige lobby tégen de vrije markttoegang voor met name landbouwproducten uit MOL’s op gang gekomen.

Deze overheden lijken de oren te laten hangen naar de landbouwlobby. Simon Stocker, directeur van Eurostep, de koepel van niet-gouvernementele organisaties uit meerdere Europese landen: ‘Britse vertegenwoordigers bij de EU vertellen mij dat ze voor elke brief die binnenkomt vóór Lamy-voorstel er honderd tégen krijgen.’

Mede door deze druk is de Europese Commissie het voorstel inmiddels daarom aan het herschrijven. Stocker vreest dat een en ander ‘zal resulteren in een verwaterd compromis, met zoveel uitzonderingen waar ontwikkelingslanden uiteindelijk economisch niet beter van worden’. Zo zouden importbeperkingen op suiker bijvoorbeeld nog enkele jaren van kracht blijven.

Volgens de Britse organisatie Oxfam lopen de ontwikkelingslanden door de protectionistische maatregelen van de Europese Unie (EU) jaarlijks naar schatting 1,5 miljard gulden aan inkomsten mis. Het gaat om handelsbelemmeringen als importquota, heffingen en kwaliteitseisen.

Oxfam maakte een analyse van de sociaal-economische consequenties voor een toegankelijke Europese markt. Op basis hiervan vraagt de organisatie zich af waarom gevestigde sectoren in Europa, waaronder de Britse landbouwvakbond en grote suikerbedrijven, zich bedreigd voelen.

‘MOL’s zijn goed voor 0,4 procent van de wereldhandel en slechts 0,003 procent van de Europese import. De stelling dat de suikerimport zou stijgen van jaarlijks 300.000 à 500.000 ton naar 4,5 miljoen ton is niet aannemelijk,’ aldus Oxfam.

’So much for solidarity’
De hulporganisatie vindt wel dat kwetsbare boerenbedrijven in zowel Europa als Caribische landen via een soort overgangsregeling gecompenseerd moeten worden. Dat sluit aan bij de mening van de Land- en Tuinbouw Organisatie (LTO) in Nederland.

Caribische landen genieten momenteel gunstige handelsvoorwaarden met de EU omdat ze lid zijn van het ACP-blok, bestaande uit Afrikaanse, Caribische en Pacifische ex-kolonies.


Onlangs riep Eurostep zijn leden op om in hun landen actief voor het voorstel te lobbyen. Maar erg veel reacties kwamen niet binnen. ‘Het kan altijd beter,’ zegt Simon Stocker.

Volgens Stocker is lobby in Nederland ‘minder noodzakelijk, omdat de overheid toch al sterk voor het voorstel is’. Voor de Nederlandse overheid heeft deze kwestie ‘zeker een hoge prioriteit,’ bevestigt het ministerie voor Buitenlandse Zaken.

Overigens komt de lobby tégen het Lamy-voorstel niet alleen uit Europese landbouw. Ook autoriteiten van ACP-landen hebben zich hevig verzet tegen de gunstige handelsrelaties voor andere ontwikkelingslanden buiten het ACP-blok. Zij vrezen hun voordelige handelsrelatie met de EU te verliezen.

De ACP-handelsministers stelden deze maand in een verklaring dat zij geconsulteerd moeten worden door de EU als er veranderingen in de samenwerking komen. Dat was zo vastgelegd in het ACP-verdrag van Cotounou. Maar overleg is er niet geweest.

De Nederlandse minister voor Ontwikkelingssamenwerking Herfkens vindt de lobby vanuit dat ACP-landen tegen het Lamy-voorstel tekenend voor het gebrek aan solidariteit tussen de ontwikkelingslanden zelf.

‘Als je handelsvoordelen geeft aan een groep, dan geeft dat weer problemen met een andere groep. Voor het Lamy-voorstel Genève ook maar had bereikt, waren de ACP-landen die niet onder het predikaat MOL vallen, al actief aan het lobbyen tegen het voorstel. So much for solidarity, denk ik dan.’

Reactie Oxfam

Reacties