De prijs van water (3)

19-03-2007 Bron: de Wereldomroep

Iedere zomer kampt Delhi met een watertekort. Maar steeds meer inwoners van de Indiase hoofdstad nemen zelf maatregelen om aan voldoende water te komen. Ze 'oogsten' de regen en dragen zo bij aan een oplossing.

'Gelukkig zijn we vroege vogels, want ons drinkwater komt 's morgens tussen half zes en zeven.' De 42-jarige Neeta Anand draait haar keukenkraan open. Een helder stroompje verdwijnt in het afvoerputje. Neeta Anand, knalroze trui op een spijkerbroek, woont met haar twee kinderen, man en schoonmoeder in een ruim appartement in Defence Colony, een van de betere wijken in Delhi. Haar familie heeft geluk, vertelt zij in haar keuken waar de kokkin het eten voorbereidt. 'Bij sommige buren komt helemaal geen schoon water uit de kraan.'

Anand heeft, net als bijna iedereen in de buurt, een eigen waterput naast haar huis. Het grondwater dat daaruit wordt opgepompt, gebruikt de familie voor douchen en de afwas. De overheid stelt verder een paar uur per dag via de waterleiding 'schoon' water beschikbaar. Maar dat zuivert Anand nog met een filter dat boven de gootsteen hangt. 'Anders krijg je wat jullie westerlingen de Delhi Belly noemen.'

Te vies voor dieren

Het grondwater in Delhi daalt met ongeveer 3 meter per jaar. Hoe lager het grondwaterpeil, hoe slechter de kwaliteit van het drinkwater. Een van de oorzaken is het groeiend aantal inwoners. Een half miljoen mensen per jaar trekt naar deze megastad van 17 miljoen inwoners. Velen graven een waterput, met een nog sterkere daling van het waterpeil als gevolg.

Foto: Neeta Anand

Neeta Anand mobiliseerde haar buren om samen regenwater
op te vangen.

De groeiende bevolking is niet de enige reden van het watertekort. De levensader van Delhi, de Yamuna-rivier, droogt op. Aan de oever van de Yamuna vereren groepjes mensen de heilige rivier. Maar het water ziet er allesbehalve gewijd uit. Belletjes borrelen op uit het zwarte water. Methaangas, volgens Sunny Velma van de organisatie We For Yamuna. 'Volgens een test van de Central Pollution Board van de overheid is dit water zelfs voor dieren te vies om in te baden. Maar soms zie ik mensen een slokje van het water nemen. Delhi is afhankelijk van dit water.'

Regen oogsten
'Regen is Delhi's geschenk en Delhi mag dat niet vergeten.' Voor een oplossing voor het watertekort moeten de inwoners van Delhi niet naar de rivier maar naar de lucht kijken, zegt Sunita Narain. De directeur van de milieuorganisatie heeft het opvangen van regenwater (Rain Water Harvesting ) in India nieuw leven ingeblazen. Het leverde haar in 2005 de prestigieuze Stockholm Water Prijs op.

Vroeger was het in India heel gewoon om de neerslag op te vangen. Maar met de komst van de Britten tweehonderd jaar geleden verdween deze oude gewoonte. De kolonisatoren kozen voor een centrale vorm van waterbeheer en namen hun eigen technieken mee. De putten en waterbassins verdwenen uit het straatbeeld. Maar steeds vaker zie je in Delhi weer grote billboards waarop staat: 'Hier vangen wij regen op.'

Foto: Op de rivier de Yamuna verzamelen mensen zwerfaval en plastic om later te verkopen.

Op de rivier de Yamuna verzamelen mensen zwerfafval en plastic om later te verkopen.

Een goot met kuilen
Een geul langs de straat met een paar kuilen erin. Zo ziet het regenopvangsysteem in Neeta Anands wijk er uit. Drie jaar geleden nam zij hiertoe het initiatief. 'Het grondwaterpeil daalde zo dramatisch dat ik vond dat er iets moest gebeuren.' Ze probeerde de rest van de buurt te mobiliseren, maar dat viel niet mee. 'Sommige mensen sloegen de deur in mijn gezicht dicht, ook al kende ik ze al 25 jaar. Niemand voelt zich verantwoordelijk voor water.' Uiteindelijk haalde ze ongeveer vijftig families over om aan haar project mee te doen.

Het Centre for Science and Environment hielp hen bij de uitvoering. Als het nu regent, wordt het water vanaf het dak via pijpen naar de geul geloodst. Het water stroomt naar de ondiepe kuilen in de geul toe en komt in de grond terecht. Het resultaat is volgens Anand merkbaar. Het waterpeil is in elk geval niet verder gedaald, terwijl dat in de omliggende buurten wel is gebeurd. Als de eerste moessonregen valt in Delhi is Anand onmiddellijk buiten te vinden, zegt ze. 'Moeder Aarde ruikt verrukkelijk bij de eerste regen! Het geeft zo veel voldoening om het water in de kuilen te zien verdwijnen!'
 

Foto: Sloppenwijk Durga Park, in Delhi, een van de vele sloppenwijken.

Sloppenwijk Durga Park in Delhi,
een van de vele sloppenwijken.

Andere mentaliteit
Hoeveel mensen in de Indiase hoofdstad de regen opvangen, is onduidelijk. Sunita Narain en haar collega's stellen een database met alle projecten samen. 'Het is belangrijk om te weten hoeveel effect het opvangen van regenwater heeft.' Sunita Narain pretendeert niet dat Rain Water Harvesting de oplossing is voor het watertekort in Delhi. Maar het kan er volgens haar wel voor zorgen dat mensen water weer gaan waarderen en er zuiniger mee omgaan. 'De mentaliteit veranderen, daar gaat het om.'

In Neeta Anands huis wordt in elk geval geen druppel verspild: 'Wij gaan zelfs zo ver dat als een gast zijn glas water niet leegdrinkt, we het restant in een kan bewaren."  En dan met een grote glimlach: "Wil je soms een glaasje van ons kostbare water?'

Dit artikel is - met toestemming - overgenomen van de Wereldomroep.

Waterdossier Wereldomroep

Pieternel Gruppen

Pieternel Gruppen werkt op dit moment bij Trouw. Voordat ze bij Trouw ging...

Lees meer van deze auteur >

Reacties