Wetenschappelijke zoektocht naar de beste vorm van hulp

02-08-2005
Door: Nico Hammelburg
Bron: OneWorld

 

Net als in de farmaceutische industrie test ICS 'blind';  een groep krijgt een bepaalde vorm van hulp, terwijl een controlegroep de hulp niet krijgt. De organisatie heeft in Kenia drie soorten van hulp uitgeprobeerd en ontdekt welke de meest succesvolle is.

 

ICS is in Nederland bekend als Internationaal Christelijk Steunfonds en werkt internationaal als International Child Support, op het gebied van onderwijs, gezondheidszorg en gemeenschapsopbouw. 

 

'Twaalf jaar geleden kwamen wij in contact met Michael Kremer, een ontwikkelingseconoom aan de Harvard Universiteit', zegt ICS-directeur Els Hekstra. 'We vonden dat er een soort van kruisbestuiving zou moeten komen tussen het ontwikkelingswerk en de economische wetenschap. We besloten om gezamenlijk, vooraf, programma's te gaan testen. Daarbij gingen we ervan uit dat je alleen maar wetenschappelijk verantwoorde resultaten boekt met controlegroepen.'

 

Dat je daarbij één groep geen hulp geeft lijkt misschien wreed, maar is volgens Hekstra onontkomelijk: 'Anders heb je geen vergelijkingsmateriaal, of iets wel of niet werkt.'

 

Kenia

 

Zo werden bijvoorbeeld 25 scholen in Kenia geselecteerd die een vorm van hulpverlening kregen. Een controlegroep van 50 scholen kreeg geen hulp. De onderzoekers wilden weten of de hulp effect had op de scholing van de kinderen. 

De eerste methode was de verspreiding van schoolboeken. Achteraf bleek dat hier alleen de slimsten van de klas van profiteerden. Methode twee was het uitreiken van gratis schooluniformen en een dagelijks bordje pap. Uiteindelijk bleek dat de derde methode de meest effectieve was: ontwormingspillen.

 

'Veel kinderen blijven door een worminfectie vaak ziek thuis', vertelt Hekstra, 'met een eenvoudig kuurtje van 3 euro houd je de kinderen een jaar lang wormvrij en kunnen ze iedere dag naar school. Hetzelfde geldt trouwens ook voor de leraren. Het ministerie van Onderwijs en Gezondheidszorg  in Nairobi was zo enthousiast over onze resultaten dat ze vorig jaar 120.000 kinderen hebben laten ontwormen. Er gaan zelfs stemmen op die zeggen dat Kenia eigenlijk ieder jaar een nationale ontwormingsdag in het leven moet roepen.'

 

Kritiek

 

Niet iedereen is even enthousiast over de methode van ICS. Volgens Paul Hoebink, hoogleraar ontwikkelingssamenwerking van de Universiteit van Nijmegen, doet het allemaal 'manieristisch' aan. 'We kennen al vijftig jaar allerlei pilotprojecten om dingen uit te proberen. De maatschappelijk werkelijkheid is echter te complex. Er is nooit één manier van hulpverlening mogelijk, je moet altijd op meerdere fronten tegelijk bezig zijn. Dus volgens mij kun je die kinderen in Kenia beter zowel een schooluniform als een wormenkuur en een bordje pap geven.'

 

Els Hekstra is niet onder de indruk van de kritiek van Hoebink. 'Wij beschouwen het project in Kenia als een soort van proeftuin. Het Poverty Action Lab, een Amerikaanse denktank waarmee we samenwerken, gaat hetzelfde onderzoek ook uitvoeren in Zuid-Amerika en Azië. Op die manier kun je internationale verbanden leggen.'

In de komende tijd wil ICS langdurig onderzoek gaan doen naar HIV/aids in Kenia.

Wat beweegt jongeren om seksueel actief te zijn? Wat te doen aan de onwetendheid bij meisjes die niet eens weten wat ongesteldheid is? De bedoeling is om de effecten van voorlichting over een periode van twee jaar te meten.

 

 

 

Hulp vooraf testen zinvol ?

 

Roy van der Ploeg, Unicef-Nederland:

'Veel van de activiteiten van Unicef zijn al jarenlang getest in de praktijk. Zo verstrekt Unicef al tientallen jaren het poliovaccin en vitamine A aan miljoenen kinderen; een dergelijke campagne hoeft niet meer te worden uitgetest om te weten of die effectief is. Ook het verstrekken van schoon water om diarree en uitdroging te voorkomen, is een activiteit van Unicef waarvan de waarde zich al tientallen jaren bewijst. Ook bij onderwijs wordt in de praktijk zichtbaar, wat wel en niet werkt. Unicef kan bijvoorbeeld niet in elk land alle kinderen voorzien van een schooluniform, of schoolboeken; we zijn gedwongen om keuzes te maken welke gemeenschappen en welke scholen wel of geen steun ontvangen.
Bij een ander onderdeel van Unicefs werk, voorlichtingscampagnes om hygiëne of veilig vrijen te promoten, worden de middelen (bijv. een stripverhaal of een spel) standaard vooraf getest in focusgroepen. Bij gebleken succes van een campagne, zoals de aidsvoorlichting in Ghana, waarbij jongeren worden opgeleid om zelf aidsvoorlichting te geven aan andere jongeren, kan Unicef deze vorm overnemen in andere landen.'
 

 

Gert Kuiper, ICCO:

'Wij verrichten assesments, om te zien of projecten logistiek en organisatorisch haalbaar zijn. Vervolgens kijken experts op diverse gebieden naar het nuttig effect. Met de meeste van onze partnerorganisaties hebben we langdurige relaties. Alleen op grond daarvan weten we of ze resultaten boeken. Tenslotte geven we ook geld voor projecten aan mensen, die afkomstig zijn uit het bedrijfsleven of industrie, en op grond daarvan al een zekere expertise hebben opgebouwd. Wij stellen 20.000 euro beschikbaar voor mini-projecten, om te bekijken of deze aan onze verwachtingen voldoen.

Het hele ontwikkelingswerk is de laatste tijd een stuk zakelijker geworden. Wij worden steeds meer afgerekend op concrete resultaten. Het kan zelfs gebeuren dat je zo maar een accountant van het ministerie op bezoek krijgt die een dossier uit de kast grijpt en tekst en uitleg vraagt. Dus we worden voortdurend getest.'

 

 

Beschrijving ontwormingsproject (Engels)

 

 

Reacties