Akkoord over proces tegen Rode Khmer

30-04-2000
Door: OneWorld Redactie
Bron: ANP

Dit heeft de Amerikaanse Democratische senator John Kerry zaterdag in de Cambodjaanse hoofdstad Phnom Penh gezegd. In regeringskringen werd bevestigd dat een principeakkoord is bereikt.

Volgens Kerry zal rond midden juni een definitief akkoord op papier staan. Drie maanden is er van bij wijlen bikkelhard overlegd. De verrassende doorbraak opent de weg voor de oprichting van een speciale ‘gemengde’ rechtbank. Die moet in een historisch proces oordelen over de genocide die onder het regime van Pol Pot heeft plaatsgevonden.

Maandenlang waren de VN en Cambodja het oneens over de controle over en de samenstelling van de speciale rechtbank. De VN wensten dat het proces beantwoordt aan de internationale juridische normen.

De VN wilden zelf het leeuwendeel van de rechters plus de aanklager aanwijzen. Cambodja vond dat in strijd met de eigen soevereiniteit en trachtte de controle over de gerechtsprocedure in eigen hand te houden.

Berechting moet model worden
Het door Kerry uitgewerkte compromis behelst dat de twee partijen de functies van aanklager verdelen. In geval van conflict hakt een extern beslissingsmechanisme knopen door.

De rechtbank zal in Phnom Penh zetelen en worden samengesteld uit Cambodjaanse en buitenlandse magistraten.

De Cambodjaanse premier Hun Sen wilde aanvankelijk ook een beoordeling van de verantwoordelijkheid en medeplichtigheid van de internationale gemeenschap. Deze zienswijze zou een aantal landen die in de Cambodjaanse tragedie waren betrokken, in verlegenheid kunnen brengen.


Het gaat met name om China, de ideologische partner van Pol Pot, en westerse landen, zoals de VS en Thailand. Deze laatsten steunden in verschillende mate het bloeddorstige regime of gedoogden het in elk geval, vooral om daarmee Vietnam tegenwicht te bieden.

Voor de VN moet de berechtiging van de Rode Khmer-leiders een voorbeeld van internationale rechtsgang worden. Het moet als model gelden voor andere processen wegens oorlogsmisdaden, misdaden tegen de menselijkheid of volkenmoord.


Het regime van het 'Democratische Kampuchea' onder leiding van Pol Pot wordt verantwoordelijk geacht voor de dood van twee miljoen Cambodjanen tussen 1975 en 1979.

Reacties