Journalistiek voor een eerlijke en duurzame wereld

Op maandagmiddag 13 mei organiseren WO=MEN en Vice Versa het Europese verkiezingsdebat. (Aspirant)-Europarlementariërs van verschillende politieke partijen gaan met elkaar in debat over de krimpende ruimte van het maatschappelijk middenveld in Europa. Staan de waarden waarop Europa gestoeld is onder druk?

Maatschappelijke organisaties die de mond worden gesnoerd en worden bestempeld als ‘buitenlandse agenten’, vrouwenrechten die met voeten worden getreden, het vermoorden van activisten of kritische journalisten. Wereldwijd wordt het steeds moeilijker voor maatschappelijke organisaties om zich te organiseren en uit te spreken tegen autoritaire regimes uit angst voor repercussies.

Het gaat daarbij volgens Amnesty International vooral om organisaties die zich inzetten voor vrouwenrechten, LHBT-rechten, en de rechten van migranten. Lange tijd leek dit voor mensen in Nederland toch vooral een ver-van-mijn-bed show. Helaas is dat niet meer het geval. De aantasting van fundamentele grondrechten is tot in en aan de randen van Europa doorgedrongen en bedreigt de waarden waarop de Europese gedachte is gestoeld.

Gedeelde waarden
De gedachte achter de Europese Unie was dat we een gemeenschap wilden die behalve economische voorspoed nooit meer oorlog zou kennen en die gestoeld was op een aantal gedeelde waarden. Deze waarden zijn in 2000 nog eens bekrachtigd in het Handvest van de Grondrechten van de Europese Unie. Het handvest omvat 54 bepalingen op het gebied van waardigheid, vrijheden, gelijkheid, solidariteit, burgerschap en rechtspleging. Variërend van het Recht op Asiel tot de vrijheid van vergadering, en van het principe van non-discriminatie tot de vrijheid van meningsuiting en informatie.

Naast landen en politieke partijen die nog pal voor deze Europese waarden staan, dienen zich anderen aan die daar soms recht tegenin gaan. Hongarije bijvoorbeeld waar president Victor Orbán en zijn partij Fidesz al jaren bezig zijn om met nieuwe regels en wetten het maatschappelijk middenveld buitenspel te zetten, de vrije meningsuiting te onderdrukken en vluchtelingen tegen te houden. Of Polen waar de nationaal-conservatieve regering met nieuwe wetsvoorstellen steeds meer macht in handen heeft gekregen. Volgens de mediawet uit 2016 heeft de regering de bevoegdheid om de directie en hoofdredactie van de publieke omroep aan te stellen en te ontslaan als ze ‘anti-Poolse’ meningen verkondigen. Inmiddels zijn een groot aantal journalisten ontslagen. Ook is de regering vanaf haar aantreden bezig om via verschillende wetsvoorstellen de rechterlijke macht in handen te krijgen. Ook in Europa verworven vrouwenrechten staan onder druk. Naarmate vrouwen zich wereldwijd emanciperen en hun gelijke rechten opeisen, neemt ook het geweld tegen hen toe.

Het Europese verkiezingsdebat
In het Europese Verkiezingsdebat gaan we met Nederlandse kandidaten van verschillende partijen in debat over hun inzet op dit thema. Hoe kijken zij aan tegen de inkrimping van het maatschappelijk middenveld? Wat moet je volgens hen doen met landen en partijen die zich niet aan de waarden houden waarop de Europese Unie is gestoeld? Maar ook: moet je ten koste van alles deze waarden overeind houden of vragen nieuwe internationale ontwikkelingen om een aanpassing? Wat denken onze Europarlementariërs persoonlijk op dit vlak te gaan doen en waar mogen we hen op afrekenen?

De sprekers
Catherina Rinzema (VVD)
Chantal Hakbijl (CDA)
Daphne ten Klooster (SP)
Dirk Jan Koch (GroenLinks)
Samira Rafaela (D66)
Elena Zacherenko (expert op het gebied van mensenrechten en gendergelijkheid binnen Europa)
Marianna Belalba Barreto (CIVICUS)

Datum: maandagmiddag 13 mei
Locatie: Huis van Europa, Den Haag
Presentatie: Frénk van der Linden
Organisatie: WO=MEN en Vice Versa