Journalistiek voor een eerlijke en duurzame wereld

Voordat je verder leest:

Onafhankelijke journalistiek voor een eerlijke en duurzame wereld kost tijd en geld. Als Vriend van OneWorld steun je voor € 6 per maand onze missie, lees je dagelijks bijzondere verhalen, ontvang je ons magazine en meer!

Ja, ik word Vriend Ik lees eerst verder

Afgelopen week berichtte NRC dat de KNVB ‘harder gaat optreden’ en discriminatie in het amateurvoetbal voortaan apart zal registreren, en niet langer onder de algemene noemer ‘grensoverschrijdend gedrag’. Ook zouden teams die de regels overtreden een diversiteitscursus moeten volgen.

Maar dat laatste klopt niet helemaal, zegt Mar Schuringa, coördinator Diversiteit bij de KNVB. “We bieden eerder cursussen aan ter preventie, niet om teams te bestraffen. Als clubs uit angst of vanwege eerdere incidenten niet tegen elkaar willen spelen, dán komen we in actie. Een zaak waarbij discriminatie of ontoelaatbaar gedrag is vertoond, wordt gewoon voorgelegd aan de tuchtcommissie, een onafhankelijk orgaan.” Dat de KNVB discriminatie daarbij apart registreert, klopt, maar is op zich geen nieuws, zegt Schuringa. “Dit doen we al enkele maanden.”

In een op de tien wedstrijden in het seniorenvoetbal (amateurvoetbal voor iedereen boven de 18) wordt licht fysiek geweld gebruikt of gediscrimineerd, blijkt uit het rapport ‘Excessief geweld op en om de voetbalvelden’ uit 2013. Maar niet al die incidenten komen aan het licht; vaak melden clubs het liever niet, om boetes en gedoe te voorkomen. Ook is, zeker op de lagere niveaus, de scheidsrechter vaak een clubvrijwilliger, die minder snel geneigd zal zijn de eigen club aan te geven bij de KNVB.

Straffen voor discriminatie
Wat is discriminatoir gedrag en welke straffen legt de tuchtcommissie op?

  • Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht of op welke grond dan ook is verboden door de KNVB.
  • Wanneer een speler een tegenspeler op discriminerende wijze beledigt, kan hij of zij vijf tot zes wedstrijden schorsing verwachten.
  • Is een scheidsrechter het slachtoffer van discriminatie door een speler, dan volgt voor de speler acht tot negen wedstrijden uitsluiting.
  • Wanneer een verenigingsfunctionaris of toeschouwer (mits KNVB-lid) een ander discrimineert, leidt dit tot drie à vier maanden schorsing. Het geschorste lid mag niet deelnemen aan KNVB-activiteiten, dus ook niet aan wedstrijden van het eigen elftal.

Wat kan helpen om daders beter te bestraffen, is meer focus op het individu in plaats van op de gehele vereniging. Dit is een belangrijke aanbeveling van het rapport. Bestraffen van het individu en niet van hele verenigingen zou volgens ondervraagden uit de voetballerij een duidelijker signaal afgeven. Ook zou het gevoel van willekeur dat veel clubs ervaren bij de straffen van de tuchtcommissie daardoor kunnen afnemen. Maar tegelijkertijd dienen clubs zelf verantwoordelijkheid te nemen discriminatoir gedrag te voorkomen en te bestraffen.

“Als vereniging moet je duidelijke afspraken maken over wat je toelaatbaar vindt”, stelt Paul Duijvestijn, hoofdonderzoeker van het rapport. “Het bestuur moet dat doen, maar vooral ook trainers en clubscheidsrechters hebben een rol. Dat zijn de cultuurbewakers van een vereniging.”

Clubs draaien er nog weleens omheen, alsof discriminatie überhaupt geen thema is

Mar Schuringa van de KNVB beaamt dat: “Er ligt een grote verantwoordelijkheid bij clubs om discriminatie op het veld tegen te gaan. Die draaien er nog weleens omheen, alsof discriminatie überhaupt geen thema is”, zegt Schuringa. “Wij gaan daarom met clubs en trainers in gesprek over het belang van de strijd tegen discriminatie op het veld. We organiseren ook workshops om bewustwording te creëren.”

De KNVB zet zich sinds enkele jaren actiever in om discriminatie in het amateurvoetbal te bestrijden. In 2016 lanceerde de bond in samenwerking met de Rijksoverheid de campagne ‘Zet een streep door discriminatie’. KNVB-leden kunnen een ‘streep door discriminatie zetten’ door online een petitie te ondertekenen. Clubs moeten beleid op het gebied van anti-discriminatie met een document aantonen. En de KNVB organiseerde in het kader van de campagne in maart 2017 een congres over diversiteit voor betaald voetbalclubs.

Diversiteit op en naast het veld

Maar één complexer probleem blijft voorlopig buiten beschouwing: uit het rapport van Duijvestijn bleek namelijk dat verenigingen met een divers ledenbestand het gevoel hebben niet alleen door tegenstanders, maar ook door de KNVB te worden gediscrimineerd. Bij die verenigingen heerst een beeld dat zij als daders direct voor de tuchtcommissie moeten verschijnen, maar het zelf maar moeten oplossen als zij slachtoffers zijn. Of dat beeld sinds 2013 is veranderd, is lastig te beoordelen.

“Voetbal is een spiegel van de samenleving”, aldus Schuringa. Om discriminatie tegen te gaan moeten de betrokken organisaties er dus ook aan werken zélf diverser te worden. “Dat is een belangrijk, maar moeilijk en langdurig proces”, besluit Schuringa.

Soccer at Chebelley Village

Verdienen aan de dromen van Afrikaanse voetbalmigranten

De 'Europese droom' van Afrikaanse voetballers leidt vaak tot uitbuiting.

Nederland - Belgie

Vrouwenvoetbal, ooit van gehoord?

Op hun achterste benen stonden ze, die ‘vervelende’ feministen die de Nederlandse…

Voor het maken van verhalen hebben we jouw steun nodig.

Ja, ik word vriend (€6 per maand)
OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Jelle van der Meulen

Redactiestagiair

Jelle van der Meulen volgde een master Latijns-Amerika Studies en schrijft graag over voeding, duurzaamheid en mensenrechten.
Profielpagina