Eerste hulp bij het ontduiken van internetcensuur

"Er komen steeds meer spannende gadgets op de markt waarmee activisten de online censuur van hun regering kunnen ontduiken", weet Stephanie Hankey de directeur van Tactical Tech, een Britse organisatie die activisten in ontwikkelingslanden helpt om veilig te e-mailen, surfen en te telefoneren. "Zo zijn er apps waarmee automatisch gezichten van mensen op foto's onherkenbaar worden gemaakt. Ook is er een alarmknop ontwikkeld voor op je telefoon waarmee activisten die opgepakt dreigen te worden meteen de voor hen relevante personen en organisaties kunnen waarschuwen." 

Beeld uit voorlichtingsfilmpje Tactical Tech

James Bond
Toch is het niet zo dat de burelen van het hoofdkantoor van Tactical Tech in Brighton lijken op het laboratorium van Q, de man die allerlei slimme gadgets voor James Bond ontwikkelt. "Een paar jaar terug waren we vooral bezig met het ontwikkelen van technologische toepassingen voor activisten. Maar tegenwoordig bestaat ons werk vooral uit het adviseren van activisten over hoe ze zich online zo veilig mogelijk kunnen gedragen en hoe ze digitale media kunnen gebruiken om hun boodschap te verspreiden en mensen te mobiliseren", vertelt Hankey. 

"Door zo min mogelijk sporen na te laten in de digitale wereld kun je je veiligheid al enorm vergroten", weet Hankey. "Maar als de overheid je echt in het vizier heeft, zoals bij prominente mensenrechtenactivisten in China het geval is, dan kun je uiteindelijk weinig beginnen. Wie wordt opgepakt en gemarteld zal dat zwaar beveiligde wachtwoord toch wel prijsgeven." 

Ono

Robot
Ono, een geanimeerde robot, helpt Tactical Tech bij hun werk. In vier animatiefilmpjes die op de site van Tactical Tech te downloaden zijn, legt hij in begrijpelijke taal uit wat voor risico activisten kunnen lopen door te telefoneren, te e-mailen en te surfen en hoe ze die risico's zoveel mogelijk kunnen reduceren en hun site kunnen beschermen tegen cyberaanvallen. Sites van belangenorganisaties krijgen daar geregeld mee te maken. Zo is de site van Survival International, een organisatie die opkomt voor de rechten van inheemse volkeren, al twaalf keer door hackers bestookt. 

Syrië
Tactical Tech helpt uiteenlopende activisten variërend van organisaties die Cambodjaanse prostituees helpen tot de Birmese oppositie en demonstranten in Noord-Afrika en Syrië. Over de contacten met die laatste groepen wil Hankey uit veiligheidsoverwegingen alleen in algemene zin iets zeggen.

"Mobiele telefoons zijn daar uitsluitend video- en fotocamera's waarmee niet gebeld wordt en ook niets verzonden wordt. De op de telefoon gemaakte beelden worden de grens over gesmokkeld en van daaruit of via een veilige satellietverbinding verzonden. Zo doet de Birmese oppositie dat ook." 

Hankey erkent dat ook minder frisse groeperingen als terroristen hun voordeel kunnen doen met de tips en tools die Tactical Tech op hun website aanbiedt. "Maar wij bereiken veel activisten via ngo's waarmee we samenwerken. Zo kunnen we enigszins controleren wie van onze informatie gebruikmaakt." 

Maatschappelijke verantwoordelijkheid
Wat betreft de digitale veiligheid vindt Hankey dat bedrijven als Apple en Google die smartphones maken ook een verantwoordelijkheid hebben. "Dankzij de moderne telefoons van tegenwoordig ben je makkelijk traceerbaar. Als je een dergelijke techniek ontwikkelt, moet je je ook realiseren dat daar misbruik van kan worden gemaakt. Overigens is Google wel goed op weg. Op hun transparency site laten ze zien welke regeringen hun om gebruikersinformatie hebben gevraagd." 

Introductiefilmpje van Tactical Tech op Vimeo:

tactical tech ad from ideainaforest on Vimeo.

Foto bovenaan: Politiegeweld in Egypte, (cc) Tactical Tech. Deze foto van Matthew Carrington werd geplaatst op de blog Torture in Egypt waar politiegeweld aan de kaak wordt gesteld.