‘Elke stap is een historisch moment’

Na de Arabische Revolutie trok de Nederlands-Tunesische Firdaous Oueslati naar Tunesië om haar land opnieuw te leren kennen. Ze werd er namens politieke partij Ennahda verkozen in de grondwetgevende raad en werkt er nu mee aan de totstandkoming van de nieuwe grondwet. ‘Iedere stap is een historisch moment’.

Je bent in Nederland geboren en getogen. Hoe ervaar je het ‘nieuwe’ Tunesië?
‘Als je nu op straat loopt, vang je overal flarden van gesprekken op. Zelfs in de bus ontstaan spontaan politieke discussies tussen mensen die elkaar helemaal niet kennen. Voor de revolutie was dat ondenkbaar, want iedereen was bang voor elkaar. Het voelt als een opluchting, alsof er een hele zware last is weggevallen. Ik heb de kans om nu, na de revolutie, daadwerkelijk iets voor mijn land te doen en bij te dragen aan de opbouw van een democratisch, rechtvaardig en vrij Tunesië. Dat is een unieke kans in de geschiedenis’.

Welke stappen heeft de grondwetgevende raad tot nu toe gezet?
‘Er ging een zucht van verlichting door de parlementszaal toen we de eerste zaken vastgelegd hadden in een soort minigrondwet. De verkiezing van president Moncef Marzouki was ook een hele grote stap, want er zit nu voor het eerst een president die de legitimiteit van het volk heeft’.

Wat zijn de belangrijkste punten die in de nieuwe grondwet moeten worden opgenomen?
‘Dat iedereen voor de wet gelijk is en dat de mensenrechten te allen tijde gerespecteerd moeten worden. Het belangrijkste is dat we ervoor zorgen dat er nooit meer dictatuur kan komen. We moeten er dus voor zorgen dat de grondwet waarborgt dat de democratisering doordringt in alle lagen van de samenleving. Er moet een scheiding der machten bestaan, en de machten moeten elkaar controleren. Ik denk dat de combinatie van deze elementen de beste bescherming is tegen een nieuw dictatoriaal regime. Het gaat over vrijheden, over mensenrechten, over het kunnen beleven van je eigen identiteit, over sociale rechtvaardigheid, over alle elementen die een mens een menswaardig leven geven. Ik denk dat niemand daar tegen kan zijn.’

Behalve misschien als die waarden met elkaar in botsing komen?
'Ja. Aan de ene kant willen we vrijheid van meningsuiting bijvoorbeeld waarborgen, maar aan de andere kant zitten we ook met de vraag wat je dan doet als iemand je religie belachelijk maakt, of God of de Profeet beledigt. Dat zijn inderdaad discussies die plaatsvinden en waar we een goede vorm voor proberen te vinden.’

Er is de afgelopen maanden ook geregeld kritiek op jouw partij Ennahda te horen. Het zou onduidelijk zijn waar de partij precies voor staat, en demonstranten dreigen een grondwet die niet gebaseerd is op de sharia niet te accepteren. Hoe staat Ennahda in deze discussie?
‘Tunesië is nu een vrij land waar iedereen voor zijn of haar mening uit mag komen, dus het is heel positief dat mensen de straat op gaan om hun mening te verkondigen. Binnen Ennahda bestaan verschillende opvattingen. In artikel 1 van de grondwet wordt de identiteit van het land bepaald en gewaarborgd als islamitisch. Sommigen vinden dat een voldoende islamitische grondslag, anderen vinden dat de sharia in de grondwet moet worden opgenomen als bron voor wetgeving, en nog weer anderen vinden dat moet worden vastgelegd dat de Koran en de Soenna bronnen voor wetgeving zijn. Het debat over welke koers we moeten aanhouden is nog in volle gang’.